CLARITY Yasası kripto için üç temel kural getiriyor

Dijital Varlık Piyasası CLARITY Yasası, 15 Eylül'de Senato'da ilk önemli testini verecek. Bu oylama tasarının yasalaşması için yapılacak nihai oylama olmayacak. Senatörler yalnızca tasarının görüşülmesine geçilip geçilmeyeceğine karar verecek. Görüşmelere geçiş için yapılacak usul oylamasında 60 oy gerekiyor, bu da Cumhuriyetçilerin Demokratlardan ya da bağımsızlardan destek almasını zorunlu kılıyor. Tasarı Temmuz 2025'te Temsilciler Meclisinden 294'e 134 oyla geçmişti. Senato Bankacılık Komitesi ise kendi metnini Mayıs 2026'da 15'e 9 oyla ilerletti. Senato, daha sonra Bankacılık ve Tarım komitelerinin çalışmalarını birleştirdi.

Senato Cumhuriyetçileri, ara tatilin ardından yürütülen görüşmelerin ardından metinde yeni değişiklikler açıkladı. Cumhuriyetçilere göre güncel metin, Demokratların 115'ten fazla talebini karşılıyor, yeni dolandırıcılık önlemleri ile bazı merkeziyetsiz finans platformlarına ilişkin düzenlemeler içeriyor ve kredi birliklerine kripto yetkisi tanıyor. Coinbase Üst Yöneticisi Brian Armstrong tasarıya "evet" oyu verilmesi çağrısı yaptı ve şirketin geçmişteki temel çekincelerinin de giderildiğini belirtti.

Tasarıdaki temel ayrımda hangi kurumun neyi düzenleyeceği sorusu yatıyor. Metin, menkul kıymetler ile sermaye toplamaya yönelik bazı işlemler üzerinde Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonunun (SEC) yetkisini koruyor. Aynı zamanda Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonunun (CFTC) spot dijital emtia piyasaları üzerindeki rolünü genişletiyor. Tasarı ayrıca "yardımcı varlık" kavramını getiriyor. Bu kavram, değeri girişimci veya yönetsel çabaya bağlı olabilen ağ tokenlarını tanımlıyor. Yasa bu tokenları emtia olarak ele alıyor ama belirli açıklama yükümlülükleri getiriyor. Böylece fon toplama işlemlerinin menkul kıymet hukukuna göre değerlendirilmesi, tokenın sonraki düzenleyici statüsünden ayrılıyor. Bu ayrım, sektörün en uzun süredir devam eden hukuki belirsizliklerinden birini gidermeyi amaçlıyor.

MERKEZİYETSİZLİK TESTİ CFTC KAYDINI BELİRLEYECEK

Tasarının ikinci alanı merkeziyetsiz finans ile kullanıcıların kendi kontrolündeki cüzdanları kapsıyor. Son değişiklikler, merkeziyetsiz görünen ama belirli kişilerin kontrolünü elinde tuttuğu protokolleri hedefliyor. Bu protokoller, spot dijital emtia faaliyetleri için CFTC'ye kaydolmak zorunda kalacak. Metin, bir protokolün merkeziyetsiz sayılıp sayılmayacağına karar verirken kontrol, takdir yetkisi ve işlemleri sansürleyebilme gücüne bakıyor.

Tasarı aynı zamanda rolü yalnızca yazılım geliştirmek ya da işlemleri doğrulamakla sınırlı olan geliştiricileri ve ağ katılımcılarını koruyor. Metne göre federal kurumlar, kişilerin kendi kontrolündeki cüzdanları kullanmasını genel olarak engelleyemeyecek. Amaç, finansal hizmetleri fiilen kontrol eden aktörleri düzenlerken açık kaynak kodu ve gerçekten merkeziyetsiz altyapıyı merkezi borsalarla aynı kurallara tabi tutmamak.

BORSALAR CFTC DENETİMİNE VE BSA KURALLARINA GİRECEK

Tasarıdaki üçüncü düzenleme alanı, çoğu Amerikalının kripto alıp sattığı borsaları kapsıyor. CLARITY, dijital emtia borsalarını, aracıları ve satıcıları tanımlanmış bir federal kayıt ve denetim rejimine dahil edecek. Bu şirketler şu anda eyalet kuralları, cezai işlemler ve çoğu zaman çakışan federal yetkilerin karışımı altında faaliyet gösteriyor. Yeni çerçeve, hem müşteri koruması hem de piyasa bütünlüğü için gereklilikler içeriyor.

Son Senato metni, Banka Gizliliği Yasası (BSA) yükümlülüklerini kripto aracılarına da uyguluyor. Bu düzenlemeyle kara para aklamayı önleme programları, müşteri kimlik tespiti, şüpheli işlem bildirimi ve yaptırım uyumu federal çerçevenin açık bir parçası hâline geliyor. Tasarı ayrıca içeriden kötüye kullanım ve dolandırıcılığa karşı önlemler ile müşteri varlıklarının korunmasına yönelik açıklamalar öngörüyor. Bu yönleriyle CLARITY, bir tokenın menkul kıymet mi emtia mı olduğu kararının ötesine geçiyor ve tüm kripto piyasası için federal işletim kurallarını belirlemeyi hedefliyor.