ABD'den tarihi İran itirafı: İran'da dolar kıtlığı yarattık

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent'in İran ekonomisine yönelik yaptığı itiraf, Ortadoğu gündemine bomba gibi düştü. Bakan Bessent, İran'da bilinçli bir "dolar kıtlığı" yarattıklarını açıklarken; bu hamlenin sokağa yansıması 28 Aralık 2025'te Tahran Büyük Çarşı'da başlayan ve tüm ülkeye yayılan kitlesel protestolar oldu.

BESSENT: DOLARI BİTİRDİK, ENFLASYONU TETİKLEDİK

Hazine Bakanı Scott Bessent, katıldığı bir panelde Washington'ın yeni dönem İran stratejisini açık yüreklilikle paylaştı. Bessent, "İran'da döviz likiditesini kurutarak yapay bir dolar kıtlığı oluşturduk. Bu stratejiyle enflasyonu kontrol edilemez bir hıza ulaştırdık," ifadelerini kullandı. Bu ekonomik baskının nihai amacının halkı sokağa dökerek yönetim üzerinde baskı kurmak olduğunu ima eden Bessent ""İran'da dolar kıtlığı yarattık. Enflasyon hızla yükseldi ve bunun sonucunda İran halkı sokaklara döküldü." dedi.

28 ARALIK KIVILCIMI: TAHRAN ESNAFI KEPENK KAPATTI

Bessent'in bahsettiği finansal operasyonun ilk somut sonuçları 28 Aralık 2025'te görüldü. İran ekonomisinin can damarı olan Tahran Büyük Çarşı esnafı, yerel para biriminin döviz karşısında dakikalar içinde değer kaybetmesi üzerine kepenklerini indirdi. "Ticaret yapamıyoruz" diyerek yürüyüşe geçen esnafa, hayat pahalılığı altında ezilen binlerce kişi katıldı.

Bankacılık kanallarının tamamen tıkanmasıyla İran piyasasında dolar bir "karaborsa" nesnesine dönüştü. Temel gıda ve ilaç fiyatları bir ayda üç katına çıkarak halkın alım gücünü yok etti. Tahran'da başlayan gösteriler kısa sürede Meşhed, Tebriz ve İsfahan gibi büyük şehirlere sıçradı.

İRAN'DAKİ GÖSTERİLER

İran'da 28 Aralık 2025'te yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesi nedeniyle Tahran Büyük Çarşı'da esnafın öncülüğünde başlayan gösteriler ülke geneline yayılmıştı.

Başkent Tahran'da 8 Ocak'ta şiddetlenen protestolar sırasında çıkan olaylar sonucu ülke yönetimi internet erişimini engellemişti.

İran Şehit ve Gaziler Vakfı, Adli Tıp Kurumuna dayandırdığı 21 Ocak'taki açıklamasında, gösterilerde güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiğini duyurmuştu.

Bu kişilerden 2 bin 427'sinin "silahlı terör grupları" tarafından öldürülen güvenlik güçleri ile sivil vatandaşlar olduğu ifade edilirken 690 kişi hakkında ise bilgi verilmemişti.

İran'da gösteriler son bulmuş olsa da ABD'nin Virginia eyaleti merkezli HRANA, daha fazla vakayı doğruladığını öne sürerek ölü ve gözaltı sayılarını güncellemeye devam ediyor.