Teknoloji Destekli Model Çiftliklerle Gençlere Maaş ve Mülkiyet Vaat Ediliyor

Rektör Prof. Dr. Hüseyin Dalgar'ın paylaştığı projeye göre, teknoloji destekli kurulacak model çiftliklerde görev alacak gençlere; bekar olmaları durumunda iki, evli olmaları durumunda ise üç asgari ücret tutarında maaş ödenmesi planlanıyor. Belirli bir işletme süresinin ardından çiftliklerin mülkiyetini doğrudan üreticiye devretmeyi öngören projenin, sektörel sürdürülebilirlik açısından yaratacağı etkiler yakından takip ediliyor.

Türkiye'de tarımda maliyetlerin artması ve genç nüfusun üretimden uzaklaşmasıyla köye dönüşü teşvik edecek yeni modeller aranıyor. Bu modellerden birisi de TÜME Vakfı ve YÖK iş birliğiyle yürütülen model çiftlik projesi. 10 üniversitenin yer aldığı projede Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ), pilot uygulama merkezlerinden biri. MAKÜ Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar, gençlere teknoloji destekli model çiftlikler kurulacağını, maaş verileceğini ve belirli bir sürenin sonunda bu çiftliklerin kendilerine devredileceğini söyledi. Hedef, Türkiye genelinde 40 bin çiftlik kurmak ve 40 bin genci teknolojiyi kullanarak tarım ve hayvancılık yapan bir noktaya taşımak.

Dalgar, tarımda asıl meselenin ürün fiyatı değil, maliyet ve verim olduğunu belirterek, gençleri eğitecek, donatacak ve akredite edeceklerini ifade etti. Çiftlik kurulduktan sonra bu gence bekarsa iki asgari ücret, evliyse üç asgari ücret maaş verilecek. Başarısına göre 5-10 yıl sonunda çiftlik kendilerine bırakılacak. Hâlihazırda Burdur'da ve bazı köylerde uygulamanın ilk örnekleri başladı. MAKÜ'deki model çiftliklerde yem itme robotu, gübre temizleme robotu, sağım robotu ve yem karma robotu kullanılıyor, bu sistemler verimliliği doğrudan artırıyor. Projede sabit ve yüksek maliyetli yapılar yerine sökülebilir sistemler tercih edilecek, sera ahır modeli dediğimiz, beton kullanılmadan prefabrik yapılıp sökülebilen sistemler olacak.

Hayvancılıkta verim artışını hedefleyen en önemli çalışmalardan birinin embriyo üretimi olduğunu belirten Dalgar, yurt dışından ithal edilen embriyoların 1.000 ila 3.000 dolar arasında değiştiğini, bunu 100 dolar gibi çok daha düşük maliyetle üretebileceklerini söyledi. Tarımda en büyük gider kalemlerinden biri de yem, Türkiye'nin yıllık yaklaşık 4 milyar dolarlık soya ithalatı var, bu maliyeti düşürmeden üretimde kalıcı bir iyileşme sağlamak mümkün değil, alternatif yem bitkileri ve düşük maliyetli üretim modelleri üzerinde çalışmalar yürütülüyor.