Afganistan'da mağaralarda yaşayan çocuklara eğitim veren genç kızlar

BİLAL GÜLER/SAYED KHODAİBERDİ SADAT - Afganistan'ın mahrumiyet bölgesinde yer alan Bamyan vilayetinde iki kız arkadaş, mağaralarda yaşayan yoksul ailelerin çocuklarını yine mağaradan dönüştürülen sınıflarda dersler vererek eğitiyor.

18 ve 19 yaşlarındaki iki arkadaş, hava şartlarına aldırmadan her gün yola koyuluyor ve evlerinden 2 saat uzaklıkta sınıfa çevrilen bir mağarada çocuklara Farsça, İngilizce, matematik gibi dersler veriyor.

İki arkadaş, çocukların da yardımıyla sınıfa çevirdikleri mağarayı temizliyor; duvarlarını resim, hat ve el işleriyle süsleyerek burayı yoksul ailelerin gelecek umudu haline getiriyor.

Yaşları 4 ila 15 olan kız ve erkek çocuklar, hep bir ağızdan öğretmenlerinin onlara öğrettiklerini tekrarlıyor ve o gün öğrendiklerini defterlerine not alıyor.

Çocuklar, "İleride ne olmak istiyorsun?" sorusuna ya öğretmen ya doktor ya da pilot cevabını veriyor.

Öğrenciler resmi okullara gidemiyor

Başkent Kabil'e yaklaşık 4 saat mesafedeki Bamyan, Afganistan'ın en mahrum bölgeleri arasında. Büyük çoğunluğunu Şii Hazaraların oluşturduğu vilayet, okuryazar oranı açısından da en gerilerde yer alıyor.

Taliban'ın Ağustos 2021'de Afganistan yönetimine gelmesi ve uluslararası yardımların kesilmesiyle, ülkede derinleşen insani kriz en çok yoksul aileleri etkiledi.

Temel ihtiyaçlarını dahi karşılayamayan çok sayıda Bamyanlı aile, 2001'de Taliban'ın imha ettiği Buda heykellerinin bulunduğu dağlar boyunca uzanan mağaralarda yaşıyor.

Çoğu beden gücü gerektiren işlerde çalışanlar, eskisi gibi iş bulamamaktan şikayet ediyor.

Birleşmiş Milletler (BM) verilerine göre, yaklaşık 40 milyon nüfusun bulunduğu Afganistan'da 28,3 milyon kişinin acil insani yardıma muhtaç olduğu biliniyor. Bu kişiler arasında kadınlar ve çocuklar ise en savunmasız grubu oluşturuyor.

Uzun yıllardır süren çalkantılı siyasi ve ekonomik krizin derin etki bıraktığı Afganistan'da, bu tür ailelere mensup milyonlarca çocuk eğitimden de mahrum kalıyor.

Okulları yarıda kaldı

Gönüllü iki kız arkadaşın eğitimi, 11'inci sınıfa geçerken Taliban'ın ülke yönetimine gelmesi ve ardından kızların okula gitmesini yasaklaması nedeniyle yarıda kaldı.

Fedakar öğretmenler, zamanlarından feragat edip her gün mağaraya gelerek çocuklara dersler veriyor.

Eğitim yuvası haline getirilen mağaranın dış cephesi kerpiç tuğla ile örülü, tavanı ise kalaslarla kapatılmış.

Öğretmenlerden biri, diğer derslerin yanı sıra, kendi çabasıyla öğrendiği ve akıcı bir şekilde konuştuğu İngilizceyi de öğretiyor.

80 öğrencilerinin bulunduğunu ve çocukların her gün 3-4 saat eğitim gördüğünü kaydeden gönüllü öğretmen, şöyle konuştu:

"Cuma haricinde her gün buraya geliyoruz. Bir okula dönüştürdük burayı. Öğrenciler de günlerine göre gelip eğitim görüyorlar. Tamamen ücretsiz. Burada yaşayan insanlar çok kötü ekonomik şartlarda yaşıyor. Ücret ödeyemiyorlar ve biz de bu nedenle almıyoruz."

Öğrencilerinin derslere çok ilgili olduğunu dile getiren öğretmen, "Yaşları küçük olmasına rağmen çok yetenekliler. Resim ve hat derslerine çok ilgililer. Gerçekten çok çalışıyorlar." diye konuştu.

Fedakar öğretmen, şimdiye kadar hiçbir yardım almadıklarını belirterek, "Sadece iki kişiyiz. Yardım edilmesi çok iyi olur. Çünkü öğrenciler kitaba, kaleme, deftere ihtiyaç duyuyor. Ben de tek başıma bunları karşılayamıyorum." ifadelerini kullandı.

"Gelecek çocuklara emanettir"

Gönüllü öğretmenlerden diğeri ise eğitimden mahrum kalmamalarının en önemli motivasyonları olduğunu aktardı.

Eğitimine devam edeceği günü iple çektiğini kaydeden gönüllü öğretmen, çocukların kendilerini iyi ifade edebilmesi için özellikle okuma-yazma dersi üzerinde durduğunu belirtti.

Öğretmen, "Öğrencilerimin arasında pilot olmak isteyen ya da farklı hedefleri olanlar var. Onları ileride yüksek mevkilerde görmek beni çok mutlu edecektir. Öğrencilerimin amaçlarının olması beni mutlu ediyor. Çünkü mağarada ya da sarayda yaşayan çocukların arasında hiçbir fark yoktur. Gelecek çocuklara emanettir. Bu nedenle biz de mağarada bir sınıf oluşturup çocuklara eğitim veriyoruz." diye konuştu.

12 yaşındaki bir öğrenci ise "Hocalarımdan çok memnunum. Fedakarlık yaparak evimize kadar gelip eğitim veriyorlar. Okullarımız kapalı olduğu için başka eğitim alacağımız yer de yok ve imkanımız da yok. Gelecekte pilot olmak istiyorum." dedi.

12 yaşındaki bir diğer öğrenci de doktor olup şu an kendileri gibi mağarada yaşayan insanları tedavi etmek istediğini aktardı.