Sigorta Hakem Kararlarına İtirazlar 18 Ekim İtibarıyla İtiraz Hakem Heyetine Yapılacak

Sigorta tahkim sisteminin işleyişine yönelik esaslarda değişiklik yapıldıSigorta tahkim sisteminin işleyişine yönelik esaslarda değişiklik yapıldı. 18 Ekim 2013 itibarıyla sigorta hakem kararlarına karşı yapılan itiraz talebini incelemek üzere Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından oluşturulan üç kişilik itiraz hakem heyetine başvuru, itiraz başvuru ücretinin yatırıldığını gösteren belge ve başvuru formu ile yapılacak. İtirazın süresi içinde usulüne uygun yapılıp yapılmadığı itiraz yetkilisince incelenecek. Yapılan incelemede, itirazın değerlendirmeye alınamayacağı anlaşılırsa durum ilgiliye bildirilecek ve yatırılan ücretin yüzde 90'ı iade edilecek.

Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı'nın Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlandı. Yönetmelikte yapılan değişiklikle, "Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik"in kapsamında değişiklik yapıldı. Buna göre Sigorta Tahkim Komisyonu, Komisyon üyeleri, Komisyon müdürü ve Komisyon müdür yardımcıları, büro müdür ve müdür yardımcıları, sigorta raportörleri ve diğer personel, sigorta hakemleri, itiraz hakem heyetleri, itiraz yetkilisi, Sigorta Tahkim Sistemi'ne üye olan sigorta şirketleri ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri ile özel kanunları uyarınca sigorta sözleşmesi yapan diğer kuruluşları Yönetmelik kapsamında yer alacak.

Yönetmelik ile itiraz hakem heyetleri, "Sigorta hakem kararlarına karşı yapılan itiraz talebini incelemek üzere Komisyon tarafından oluşturulan üç kişilik hakem heyeti", itiraz yetkilisi ise "itiraz hakem heyetine intikal etmiş dosyalar üzerindeki ön incelemeyi yapan kişi" olarak tanımlandı.

Yönetmelik ile komisyon başkanlarının görevleri arasına "itiraz hakem heyetlerini kurmak" da eklendi.

-KOMİSYON GELİRLERİ, KATKI PAYI TANIMLANDI-

Komisyonun gelirleri; tahkim sistemine üye olmak isteyenler ile ilgili uyuşmazlık için tahkim sisteminde yer alması öngörülen risk üstlenicilerden alınacak katılma payı, uyuşmazlık çözümü için komisyona başvuracaklardan alınacak başvuru ücreti, güvence hesabından yapılacak katkı payı, hibe ve diğer gelirlerinden oluşacak.

Katılma payı; ilgili uyuşmazlık için tahkim sisteminde yer alan risk üstlenicilerden alınacak dosya başı katılım payı ile tahkim sistemine üye olanlardan yılda bir defa alınacak sabit katılım payı ve dosya başına alınacak katılım payından meydana gelecek. Ancak, üye olanlardan dosya başına alınacak katılım payı, her üye için bir yıl içinde gerçekleşen ve çözümü için sigorta hakemine intikal eden otuz dosyadan sonra başlayacak. Dosya başına alınacak katılım payında, bir yıllık süre takvim yılına göre belirlenecek. Ancak, ilk üyelikte sürenin bir yıldan az olması halinde, dosya başına hesaplanacak katılım payına ilişkin düzenleme Komisyon tarafından yapılacak.

Komisyonun giderleri; işletme giderleri, komisyon üyelerine ödenen aylık ücretler ve diğer ödemeler, raportör ve itiraz yetkilisi ücretleri, komisyon ve büro müdür ve müdür yardımcıları ile diğer personelin ücretleri ve özlük haklarına ilişkin diğer ödemeler, sigorta hakem ücretleri ve diğer giderleri olacak.

-SİGORTA HAKEMLERİ-

Bugünden itibaren belirlenen niteliklere sahip olan ve sigorta hakemliği yapmak isteyen kişilerden; öngörülen sınavdan muaf olanlar gerekli şartları taşıdığını gösterir belgelerle birlikte listeye kaydolmak için Komisyona, sınava tabi olanlar ise sınavı yapacak kuruluşa başvuracak. Müsteşarlıkça yapılacak veya yaptırılacak sınavda başarılı olanlar sigorta hakemliği için Komisyona başvurabilecek. Hukuk alanında doçent ve üzeri akademik unvana sahip olanlar ile adli yargı hakim emeklileri sınavdan muaf tutulacak. Sınav, itiraz hakem heyetinde yer almak isteyenler ile diğer hakem adayları için ayrı ayrı yapılacak. Ancak, itiraz hakem heyetinde yer alacaklar hariç olmak üzere, Müsteşarlık, gerek görülen hallerde sigorta hakemleri için sınav mecburiyetini kaldırabilecek. İtiraz hakem heyetinde yer alacaklarda aranacak deneyim süresi sigorta hukuku için en az on yıl sigortacılık için en az 12 yıl olarak uygulanacak.

İtiraz hakem heyeti için başvuru yapılmaması ya da sınav kazananın olmaması nedeniyle itiraz hakem heyetinin hiç ya da yeterli sayıda oluşturulamaması durumunda Komisyon tarafından itiraz hakem heyetinde yer alabilecek nitelikteki sigorta hakemleri arasından gönüllülük esasına göre Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirme sonucunda yeterli sayıda atama yapılacak. Bu şekilde geçici atanan itiraz hakem heyeti hakemlerinin görev süresi, asıl hakem atamasıyla son bulacak. Atanan asıl hakemler nedeniyle hangi geçici hakemlerin görevinin biteceği Müsteşarlıkça yapılacak kura usulüyle belirlenecek.

Hakemliğe devam edilebilmesi Müsteşarlıkça belirlenecek kriterler çerçevesinde, atanma tarihinden itibaren her on yılda bir Komisyon Başkanlığının görüşleri de dikkate alınmak suretiyle Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirmeye bağlı olacak.

-LİSTELER TUTULACAK-

Bugünden itibaren hakemlik başvurusu kabul edilenlerden Müsteşarlıkça uygun görülenlerin kaydedilmesi amacıyla, sigorta hakemleri için ayrı, itiraz hakem heyetinde yer alacak sigorta hakemleri için ayrı olmak üzere listeler tutulacak. Bir hakem, birden fazla Listede yer alamayacak.

Listeler sigorta hakemleri ile itiraz hakem heyetinde yer alacak sigorta hakemleri için hayat ve hayat dışı sigorta grupları esas alınarak tutulacak. Ancak, Komisyon; ihtiyaç duyulması halinde, Listelerin içerik ve kapsamını yapılandırabilecek. Listeler, İstanbul ve Büro bazında gösterilmek şartıyla Türkiye genelinde oluşturulacak.

-SİGORTA TAHKİM SİSTEMİNE ÜYELİK VE KATILIM PAYININ ÖDENMESİ-

Yönetmeliğin, 15. maddesinin başlığı "Sigorta Tahkim Sistemine üyelik ve katılım payının ödenmesi" şeklinde değiştirildi ve maddeye ek yapıldı. 18 Ekim 2013 tarihi itibarıyla ilgili uyuşmazlık için tahkim sisteminde yer alan risk üstlenicilerden dosya başına katılım payını ödemeyenlere, ödemeyi gecikme faizi ile birlikte yapması için Komisyon tarafından on beş günlük süre verilecek. Bu sürenin sonunda katılım payının ödenmemesi durumunda ödeme yapılana kadar müteakip dosyalardaki katılım payı yüzde yirmibeş oranında fazla hesaplanacak.

-İTİRAZ HAKEM HEYETLERİ, HEYETE BAŞVURU VE ATAMA-

18 Ekim 2013 itibarıyla itiraz hakem heyetine başvuru, itiraz başvuru ücretinin yatırıldığını gösteren belge ve başvuru formu ile yapılacak. İtirazın süresi içinde usulüne uygun yapılıp yapılmadığı itiraz yetkilisince incelenecek. Yapılan incelemede, itirazın değerlendirmeye alınamayacağı anlaşılırsa durum ilgiliye bildirilecek ve yatırılan ücretin yüzde 90'ı iade edilecek.

İtiraz hakem heyetleri, Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde oluşturulacak. Hakem seçimi, itiraz hakem heyeti listesinden sıra usulüne göre yapılacak. Sıra usulünde sigorta hakemlerinin uzmanlık alanları esas alınacak. Listenin başındaki sigorta hakeminin uzmanlık alanı, uyuşmazlığın çözümü için uygun değilse, sıradaki uzmanlık alanı uyan ilk hakem atanacak. Uyuşmazlığın daha kısa sürede ve etkin bir biçimde çözümlenebilmesi amacıyla, uzmanlık alanı koşuluna uymak kaydıyla hakem atamasında coğrafi kriterlerle birlikte hakemin iş yükü de dikkate alınacak. İtiraz Hakem Heyeti, uyuşmazlığın taraflarına derhal bildirilecek.

-HAKEM KARARLARININ BİLDİRİMİ VE SAKLANMASI-

18 Ekim 2013 itibarıyla sigorta hakemleri ve itiraz hakem heyeti, kararlarını komisyon müdürüne tevdi edecek. Komisyon müdürü en geç üç iş günü içinde kararı taraflara bildirecek. 5 bin Türk Lirasının altındaki uyuşmazlıklara ilişkin kararın aslı, dosya ile birlikte Komisyon Müdürü tarafından Komisyonun bulunduğu yerdeki görevli mahkemeye gönderilecek ve mahkemece saklanacak.

5 bin Türk Lirası ve üzerindeki uyuşmazlıklara süresi içinde itiraz edilmezse süre bitiminde, itiraz edilmesi durumunda ise İtiraz Hakem Heyeti'nin kararından sonra Komisyonun bulunduğu yerdeki görevli mahkemeye gönderilecek ve mahkemece saklanacak.

-GEÇİCİ İTİRAZ HAKEM HEYETİNİN ATANMASI-

18 Eylül 2013 tarihi itibarıyla sınav sürecinin sonuçlandırılamaması nedeniyle itiraz hakem heyetinin oluşturulamaması durumunda ihtiyaç halinde Komisyon tarafından itiraz hakem heyetinde yer alabilecek nitelikteki sigorta hakemleri arasından gönüllülük esasına göre Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirme sonucunda yeterli sayıda atama yapılacak. Bu şekilde geçici atanan hakemlerinin görev süresi bir yılı aşmamak kaydıyla asıl hakemler atanana kadar devam edecek. Atanan asıl hakemler nedeniyle hangi geçici hakemlerin görev süresinin biteceği Müsteşarlıkça yapılacak kura usulüyle belirlenecek.

-EĞİTİM ŞARTININ SAĞLANMASI-

18 Ekim 2013 tarihinden önce hakem olarak atananlar hakkında, bu Yönetmeliğin 13. maddesinin üçüncü fıkrası uygulanmayacak. İlgili düzenleme "Sigorta hakemleri, Kanunun 30. maddesinin onsekizinci fıkrasındaki yasaklar dışında başka işle iştigal edebilir" şeklinde. Ancak, içeriği Müsteşarlıkça belirlenecek eğitim programına tabi tutulacak bu kişiler için öngörülen 10 yıllık süre, 18 Ekim 2013 tarihinden itibaren başlatılacak.

(HGS/ÖZK) - Ankara