Albaraka Türk Katılım Bankası Genel Müdürü Yahşi Açıklaması

ZEYNEP DUYAR - Albaraka Türk Katılım Bankası Genel Müdürü Fahrettin Yahşi, 2014 yılında bankacılık sektörünü bir takım risklerin beklediğini ifade ederek, "2014 yılında bankacılık sektörünün yurtdışından kaynak temin etmesi eskisi kadar kolay olmayacak" dedi.

AA muhabirine Albaraka Türk'ün 2014 yılı beklentilerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Yahşi, 2013 yılında bankacılık sektörüne getirilen düzenlemelerin genel olarak hanehalkı borçluluk durumunu ve artan cari işlemler açığını kontrol altına alabilmek için olduğunun görüldüğünü söyledi.

Uluslararası piyasalarda bu kadar dalgalanmanın olduğu, sermaye girişlerinde azalmanın gerçekleştiği bir dönemde finansal istikrara destek olmak ve ülkenin kırılgan taraflarının güçlendirilmesi için bu adımların atıldığını vurgulayan Yahşi, tüm dünyada kriz öncesi dönemlerde uygulanan deregülasyon döneminden şimdi (re)regulasyon dönemine geçildiğini söyledi.

Yahşi, bunun da özellikle bankalar üzerinden yapıldığına dikkati çekerek, "ABD'deki Volcker Kanunu ve AB'deki yeni bankacılık otoritesi kurulma planları bunun örneklerinden. Kısa vadede Türk Bankacılık sektörü üzerinde baskı oluşturmakla birlikte, orta-uzun vadede Türkiye ekonomisinin sağlıklı bir yapıya kavuşması açısından fayda sağlayacaktır" ifadelerini kullandı.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) kredilere ve kredi kartlarına getirdiği düzenlemeye ilişkin olarak, bu düzenlemelerin fon maliyetlerindeki artışın, marjların daralmasına ve karlılığın gerilemesine neden olacağı öngörüsünde bulunan Yahşi, bunun da "ikincil bir etki olarak sermaye yeterlilik rasyolarını olumsuz etkileyebileceği" değerlendirmesini yaptı.

Fahrettin Yahşi, küresel krizle birlikte gelişmiş ülke merkez bankalarının faizleri tarihi düşük seviyelere çekmeleri ve parasal genişleme programlarına başvurmalarının, düşük faiz ve yüksek likidite ortamının oluşmasına yol açtığına dikkati çekerek, bankaların da bu ortamdan faydalanarak yurtdışından alternatif fon kaynağı temin ettiklerini anlattı. 2013 üçüncü çeyrek itibariyle yurtdışı bankalarından sağlanan fonlar kaleminin 132 milyar dolara ulaştığına dikkati çeken Yahşi, Fed'in parasal genişleme programını azaltmaya başlamasının, ikinci adım olarak uzun vadede faizlerde artışa gideceği beklentilerinin global piyasalarda faizlerin yükselmesine ve risk iştahının azalmasına neden olduğunu belirtti.

Yahşi, bu nedenle 2014 yılında bankacılık sektörünün yurtdışından kaynak temin etmesinin eskisi kadar kolay olmayacağını dile getirerek, bunun da dolaylı olarak krediler üzerinde baskı oluşturabileceğini, bankaların, karlılıklarını korumak için KOBİ'lere yöneleceğini ve bu segmentteki rekabetin daha da artacağını söyledi. Bankacılık sektörü açısından yurtdışı  kaynak temini konusundaki risklerin yanında takipteki kredilerdeki artışın önemli bir risk oluşturduğunu ifade eden Yahşi, Merkez Bankası'nın sıkılaştırıcı politikaları sonucu ekonomideki görece yavaşlama ve kurdaki değer kaybının gelecek yıl takipteki kredi tutarlarında bu yıl da görülen artışın devam etmesi sonucunu doğurabileceğini ifade etti.

"Merkez bankalarına düşen sorumluluk ve görevler hiç olmadığı kadar yüksek"

Fahrettin Yahşi, Merkez Bankası'nın politikalarıyla ilgili, dünya genelinde merkez bankalarına düşen sorumluluk ve görevlerin hiç olmadığı kadar yüksek olduğunu belirterek, sadece fiyat istikrarı değil finansal istikrar tarafında da kendilerinden önemli adımlar beklendiğini dile getirdi.

Yahşi, aynı durumun Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) için de geçerli olduğuna işaret ederek, "Fed'in piyasaları bu kadar domine ettiği bir dönemde, hem kur tarafındaki aşırı değer kaybını hem de enflasyon baskılarını kontrol etmeye çalışıyorlar. Bu kadar zor duruma karşın TCMB'nin son dönemde kullandığı yenilikçi politika araçları görece sağlam bir duruş göstermelerini sağlamaktadır. Dünyadaki konjonktürü göz önüne alarak değerlendirdiğimizde TCMB tarafından atılan adımların başarılı olduğunu söyleyebiliriz" diye konuştu.

Geçmiş dönemlerde katılım bankaları açısından Merkez Bankası kararlarının dolaylı yoldan etki ettiğini hatırlatan Yahşi, zorunlu karşılıkların artırılmasının direk kendilerini etkilerken, kısa vadeli faiz oranlarında yapılan değişikliklerin Açık Piyasa İşlemleri'ne (APİ) katılmadıkları için piyasalar üzerinden dolaylı etki yaptığını anlattı. Yahşi, Hazine'nin ihraç ettiği sukukları Merkez Bankası'nın APİ işlemlerinde teminat olarak kabul etmesinin, artık katılım bankalarının Merkez Bankas'ından faizsiz bir şekilde kısa vadeli fon temin edebilmesini sağladığını söyledi.

"İşi bizzat yapacak olanların, katılım bankacılığı tecrübesinin olması önemli"

Fahrettin Yahşi, sektörün bankacılık pazarından alacağı payın büyümesi açısından önemli bir adım olacağı için devletin katılım bankası kurması girişimlerini desteklediklerini belirterek, şube ağının artmasıyla birlikte müşteri tabanının genişleyeceğini, ölçek ekonomisi açısından etkinlik artacağını ve rekabetin hizmet kalitesini yükselteceğini dile getirdi.

Sektöre kamu katılım bankasının girmesiyle birlikte katılım bankacılığı prensiplerine uygun bir interbank oluşması ve sermaye piyasası ürünleri için hacmin artmasıyla ikinci el piyasanın derinleşmesinin kolaylaşacağını aktaran Yahşi, öte yandan, şu an sistemde dört katılım bankasının faaliyet gösterdiğini, bu kurumlarda istihdam edilecek deneyimli insan kaynağı bulmanın zor bir iş olduğunu vurguladı.

Yahşi, katılım bankacılığının doğası gereği hem bankacılık işlemlerini iyi bilmek hem de çalışma prensiplerine uygun ürünlerin de işleyişini öğrenmek gerektiğini ifade ederek, işi bizzat yapacak olanların, katılım bankacılığı tecrübesi olmasının oldukça önemli olduğunun altını çizdi. Bankacılık yasasının piyasaya girişi engellemediğine dikkati çeken Yahşi, mali gücü olan, itibarı olan kişi ve şirketlerin bu alanda faaliyet göstermelerinin önün açık olduğunu yineledi.

Yahşi, katılım bankaları açısından sermayenin öneminin çok büyük olduğunu belirterek, asıl fonksiyonunun kredi vererek reel ekonomiyi desteklemek olması ve aktif yapıları içerisinde risk ağırlığı düşük menkul kıymetlerden sınırlı miktarda bulunmasının, katılım bankalarının büyürken sermaye yeterliliğinin hızlı bir şekilde gerilemesine sebep olduğunu anlattı. Yahşi, "Şu an için katılım bankalarına baktığımızda kısa vadede sermaye ihtiyaçları görülmese de ilerleyen dönemlerde büyümeyle birlikte ihtiyaç oluşabilecektir. Bu durumda uluslararası piyasaların durumu ve BASEL III düzenlemelerinde tier II sukukların konumunun nasıl olacağı belirleyici olacaktır" dedi. Fahrettin Yahşi, üçüncü çeyrekte görülen yüzde 4,4'lük büyümeye ve kompozisyonuna bakıldığında özel yatırımların ve iç tüketimin güçlü olduğunu dile getirerek, yılın son çeyreğinde de benzer bir tablo görülebileceğini söyledi.

Bu nedenle 2013 büyümesinin yüzde 4 civarında olacağını belirten Yahşi, şunları kaydetti:

"Önümüzdeki yıl Türkiye ekonomisinin, Avro Bölgesi başta olmak üzere gelişmekte olan ülke ekonomilerindeki bir miktar toparlanmayla birlikte bu yıldan biraz daha iyi bir performans göstereceğini düşünmekle birlikte 2013 yılsonunda görülebilecek güçlü bir büyümenin olumsuz baz etkisi olabilecektir. Sonuç olarak GSYH büyümesinin orta vadeli programdaki yüzde 4 seviyesinde gerçeklemesi mümkün gözükmektedir. Kamu yatırımları ve hanehalkı tüketimi büyümede belirleyici olacaktır."

- İstanbul