Almanya 350 Yıldır Acı Vatan

2. Viyana kuşatması sonrası esir düşerek bugünkü Almanya topraklarına getirilen çok sayıda Osmanlı askerinin Almanya'ya gelen ilk Türkler olduğunu söyleyen gazeteci yazar Dr. Latif Çelik "Büyük dedelerimizin izlerini bugün Almanya'nın her köşesinde görmek mümkün. Türkler'in Almanya'daki izleri 50 değil, en az 350 yıl geriye gitmektedir. Bugün yüzlerce Alman Aile, Türkler ile olan akrabalığından habersiz yaşıyor" dedi.

Türk işçilerin Almanya'ya göçünün 50. yılını kutlama etkinlikleri sürerken Türkler'in aslında yüzyıllar öncesinden bu topraklara geldiğini hatırlatan yazar-gazeteci ve IKG Kültür, Tarih ve Entegrasyon Araştırmaları Enstitüsü Müdürü Dr. Latif Çelik "Türkler'in Avrupa'ya gelişi yoğun olarak 17 asırda gerçekleşti.

Bugün Almanya'nın her köşesinde Türk izine rastlamak mümkün" dedi. "Almanya'da Türk İzleri? kitabının yazarı, son olarak " Türkiye'de Alman İzleri" adlı kitabıyla da gündeme geldi. Çelik şu çarpıcı bilgileri verdi:

"ALMANYA'DA OSMANLI HAVASI

Türkler'in yoğun olarak Almanya topraklarına ayak basmaları Osmanlı'nın Viyana kuşatmasına kadar gider. 2. Viyana kuşatması sonrası, yani 1683'den sonra bir çok kayıtta Türk isimlerinin geçtiğini görüyoruz. Batılı tarihçilerin verdiği sayılara göre en az 50 bin Osmanlı askeri esir düştü.

1683'den 1686'ya kadar Avrupa'daki kiliselerde yoğun bir Hıristiyanlaştırma görülüyor. Bir çok yerde müzik-bando takımları kuruluyor ve Osmanlıya benzetilmeye çalışılıyor. Mesela Nürnberg şehir bandosunda esir yeniçeriler var. Aynı yıllarda Würzburg'da kahve deneniyor. Yani Almanlar'ın Türkler'den kahve, müzik, nota bilgisi, tütün gibi bir çok unsuru aldıklarını görüyoruz.

KRALA MEKTUP YAZDILAR

1699 sonrası geri dönenler oldu. Bu Osmanlı ile Avrupa'da dönemin hakim güçleri arasında yapılan ikili anlaşmalar sonrası gerçekleşti. Ancak yine de binlerce kişinin bu "Geri dönüş" hareketinden haberi olmayıp bu topraklarda kaldığını görüyoruz. Çok sayıda esir Türk Almanya, Avusturya, Fransa ve Polonya dörtgeni içerisinde tarihin tozlu sayfaları arasında kaybolup gittiler.

Örneğin 2002 yılında Münih arşivinde yaptığım araştırmada 1704 yılında Türk esirlerinin Bavyera Kralı Max Millians'a hitaben yazdıkları bir rica mektubunda "Bizi de bırakın. Artık dayanacak gücümüz kalmadı" diyen Türk askerlerinin isteklerini yansıtan bir belgeye ulaştık.

İLK GELEN SELÇUKLU SUBAYI

Almanya'ya gelen ilk Türk'ün Osmanlı'dan da eski, Selçuklu dönemine dayandığını resmi belgelerden öğreniyoruz. 1279'daki son haçlı seferinde getirilen bir Selçuklu subayı Mehmet Sadık Selim'in nesli bugün hala Almanya'da. Nürnberg'de yaşayan Soldan Ailesi mensupları, soylarının bu subaydan geldiğini kilise, belediye ve dönemin diğer resmi dairelerinden bugüne ulaşan kayıtlarla belgelemişlerdir.

Bugün hayatta olmayan aile reisi Felix Soldan ile 2003'te yaptığım görüşmede 'Ben Almanya'nın en eski Türküyüm' demişti. Soldan Ailesi gibi Türk asıllı olduğunu söyleyenler olduğu gibi bunu saklayanların çok daha fazla olduğuna inanıyorum. En fazla Türk esirin Almanya'nın güneyine, Bavyera, Hessen ve Baden Württemberg'e getirldiğini kilise kayıtlarındaki vaftiz bilgilerinden görüyoruz.

Bugün Almanya'da, en fazla da güney bölgesinde çok sayıda Türk asıllı aile olduğu tahmin ediliyor. Yani Türk-Alman akrabalığının çok gerilere gittiğini söyleyebiliriz.

MEHMED VE HASAN'IN MEZARI HANNOVER'DE

Esirler için özgür bir hayat yaşamanın tek bir şartı vardı, o da Hırıstiyan olmak. Bir erkek Hıristiyan olmadan da yaşayabiliyordu. Ancak bu durum kadınlar için pek de kolay değildi.

Örneğin kilise kayıtlarında, Hıristiyan olmayı kabul etmeyip kendisini Peknitz Irmağına atan bir Türk bayandan bahsediliyor.

Bir de Fatma varki, Hıristiyan edildiği halde ömrünün sonuna kadar Fatma ismini de taşımaya devam ettiğini görmekteyiz. Buna karşılık dinini değiştirdikten sonra toplum arasında hızla yükselen Türkler'in olduğunu da biliyoruz.

Hannover'de mezarları bulunan iki Osmanlı sipahisi Mehmed ile Hasan da Hıristiyan olmadan ölünceye kadar Almanya'da yaşadılar. Bunların mezarlarını Hannover'deki St. Andreas Mezarlığı'nda ziyaret etmek mümkün. "