Batı Basın Irak'ın Bölünmesini Tartışıyor

Irak'ta meydana gelen dramatik gelişmeler, dünya basını meşgul etmeyi sürdürüyor. Financial Times gazetesi, "Öncelik IŞİD'i durdurmak olmalı" diyor ve Iraklı Kürtlerden "bağımsızlığa doğru ilerleyişlerini yavaşlatmalarını" istiyor. Los Angeles Times ise, "Irak'ta bir bölünme, İran ve Türkiye'yi ihtilafın içine daha çok çekebilecek" uyarısında bulunuyor.

Financial Times gazetesi, "Kürtler, bağımsızlığa doğru ilerleyişi yavaşlatmalı" mesajını verdiği başyazısında Irak, IŞİD militanlarının karşısında çökerken Kürt Bölgesel Yönetiminin "bağımsızlık hedefine doğru önemli adımlar attığına" dikkat çekerek Kürt Yönetiminin petrol zengini Kerkük'ü ele geçirdiğini, Kürtlerin ekonomik açıdan yaşayabilir bir devlet olabileceklerini düşündüklerini yazıyor.

Bu bağlamda Kürtlerin petrol ihracatına vurgu yapılarak bölgenin güçlü bir ekonomisinin olduğuna işaret eden başyazısında "Türkiye'de iktidar partisinin üst düzey bir yetkilisinin Irak'ın parçalanması durumunda Ankara'nın bağımsız bir Kürt devletini kabul edebileceği işaretini verdiği" iddiasını yansıttıktan sonra İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bağımsız Kürt devletine destek ifade eden açıklamalarına atıfta bulunuluyor.

Bunun ardından başyazısında "Yine Kürtlerin bağımsızlığa doğru herhangi bir hamleyi yavaşlatmalarında fayda var. Ülkenin büyük bir cihatçı saldırı ile karşı karşıya iken ülkenin parçalanmasını hızlandıracak herhangi bir şey yapmak aceleci olur. Öncelik IŞİD'i durdurmak olmalı" diyor.

Başyazasına son verilirken de "Irak'ın tek işleyebilir geleceği merkezi Bağdat'ta olan gevşek bir federal devlet" görüşü dile getiriliyor ve bunun olabilmesi için Başbakan El Maliki'nin iktidarı bırakmasının gerektiği savunuluyor.

-"ÜÇ ÖZERK DEVLET FİKRİ İLGİ ÇEKİYOR"-

ABD'nin önde gelen gazetelerinden Los Angeles Times de, "Irak'taki husursuzluk arasında üç özerk devleti fikri ilgi çekiyor" görüşünü başlığa çıkarttığı haberinde IŞİD militanları ilerlerken Obama Yönetiminin Irak Şii Hükümetinden Sünniler ve Kürtlerle ihtidarı daha çok paylaşmasını istediğini belirtiyor.

LA Times, Irak Başbakan Nuri El Maliki'nin siyasi çözüme karşı direnmeyi sürdürmesi durumunda ABD ve müttefiklerinin Irak'ın "üç büyük özerk bölge"ye bölünmesi fikrini dikkate alabileceklerini belirtirken bu fikrin ilk olarak 2006 yılında o dönemde Senatör olan şimdiki Başkan Yardımcısı Joe Biden'in dış politika analisti Leslie Gelb ile birlikte yayınladığı ortak makalede bir "federal yaklaşımı"nın önerilmesi üzerine gündeme geldiğini anımsatıyor.

Irak'ın Kürt, Sünni ve Şii olmak üzere üç bölgeye bölmeye yönelik herhangi bir hareketin, bu üç gruptan insanların Bağdat dahil ülkenin kilit bölgelerinde iç içe yaşadıkları için çok büyük zorluklarla karşılaşacağını düşünen gazete, Biden-Gelb önerisine göre Irak'ın mevcut sınırlarını koruyacağına, merkez hükümetinin sadece sınırları korumak, petrol gelirlerini paylaştırmak ve dış politikasının koordinasyondan sorumlu olacağını anımsattıktan sonra şu uyarı yapıyor:

"Bir bölünme, bölgesel güçler İran ve Türkiye'yi ihtilafın içine daha çok çekebilir. İran örneğin, Kürt bölgesine bağımsız bir Kürt devletine katılmasına izin vermek istemez ve muhtemelen Iraklı Şiilerin kontrollerindeki topraklarını genişletme çabalarını desteklemek için savaşır."

LA Times haberinde ayrıca ABD'nin eski Bahreyn Büyükelçisi Adam Ereli'nin "Bölünme şimdiden oldu" sözlerini yansıttıktan sonra "Ereli, parçalanmanın 1947 yılındaki Hindistan'ın bölünmesini izleyen mülteci akımına benzer insani felaketlere ile İran ve Türkiye'yi içine çekebilecek askeri çatışmalara yol açmasından korkuyor" diye yazıyor.