Mevsimlik Göç Haritalandırma Projesi

Ankara Üniversitesi (AÜ) ve Bernard van Leer Vakfınca gerçekleştirilen "Mevsimlik Göç Haritalandırma Projesi" ile mevsimlik tarım işçilerinin göç yolları belirlendi.

Proje kapsamında, AÜ Kalkınma Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (AKÇAM) ile Çocuk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezinin (ÇOKAUM) ortaklaşa gerçekleştirdiği  Mevsimlik  Tarım  İşçisi  Ailelerin  Göç  Hareketliliği Araştırması'na ait veriler açıklandı.

AKÇAM Müdürü Prof. Dr. Bülent Gülbuçuk, gerçekleştirdiği proje bulgu sunumunda, araştırmayı Adıyaman, Diyarbakır, Hatay, Kahramanmaraş, Mersin ve Şanlıurfa'da 686 haneyle görüştüklerini bildirdi.

Mevsimlik tarım işçiliğinin en az 50 ilde görüldüğünü, araştırma kapsamındaki 5 ilde bulunan işçilerin ise 37 ile gittiğini bildiren Gülbuçuk, her yıl nisan-kasım aylarında kalıcı yerleşim yerlerinden ayrılıp tarım işinin yoğun olduğu bölgelere göç eden mevsimlik tarım işçisinin sayısının 1-1,2 milyon civarında olduğunu söyledi.

Gülbuçuk, mevsimlik işçilerin yüzde 90 civarında kayıtdışı çalıştığını belirterek, bu işte çalışan insanların sağlık başta olmak üzere, barınma, beslenme, sosyal güvence, ücret düşüklüğü, eğitim, bebek ve çocuk bakımı gibi pek çok sorunla karşı karşıya kaldıklarını bildirdi.

Gülbuçuk, araştırma yaptıkları bölgedeki mevsimlik tarım işçilerinin en çok Malatya, Adana, Giresun, Konya, Ankara ve Kayseri'ye göç ettiğini, bununla birlikte işçilerin gittikleri yerlerde yüzde 65 oranında naylon veya bez çadırlarda kaldığını kaydetti.

Tarım işçilerinin kötü çalışma ve yaşam koşullarından en fazla çocukların etkilendiğini dile getiren Gülbuçuk, çocukların eğitimlerinin de tarım dönemiyle çakıştığı için sekteye uğradığına işaret etti.

Gülbuçuk, mevsimlik tarım işçiliğinin koşullarının düzeltilmesi için yapılması gerekenlere ilişkin şunları söyledi:

"Veri tabanı oluşturulmalı ve sürekli güncellenmelidir. Hem kamusal hem toplumsal duyarlılık oluşturulmalıdır. İlgili kurum ve kuruluşların hassasiyetlerini artırması önemlidir. İşçiler kayıt altına alınmalı ve sorunlara karşı kayıtsızlık giderilmelidir. Tarım aracılığı sistemi ve işveren davranışlarıyla ilgili gerekli düzenlemeler yapılmalıdır. Mevsimlik tarım işçilerinin çocuklarının en önemli sorunu olan zorunlu eğitimin tam uygulanması takip edilmelidir. Gezici ekiplerle etkin temel sağlık hizmetleri verilmelidir. İşçilerin yerleşecekleri alanların altyapı koşulları sağlanmalıdır. Tarım emekçileri kayıtdışı ve ucuz işgücü olarak değil, sosyal güvenlik kapsamında asgari yaşam koşullarının sağlandığı işgücü haline getirilmelidir. Gerekli hukuksal düzenlemeler yapılmalı, var olanların da etkin uygulanlanması sağlanmalıdır." - Ankara