Türkiye 150 Milyar Dolarlık Sukuk Piyasasına Giriyor

Sukuk Nedir ?

İstanbul'un finans merkezi olma vizyonuna paralel olarak Türkiye, birçok batılı ülkenin de göz diktiği 150 milyar dolarlık sukuk piyasasına giriş yapıyor. Av. Emre Alcan, yurtdışına ihracına izin verilen kira sertifikaları piyasası hakkında önemli açıklamalarda bulundu.

■ 150 Milyar Dolarlık Pazar -

2012 yılı itibariyle global piyasalara ihraç edilmiş sukukların toplam hacmi 150 milyar dolar olması bekleniyor. Bu rakam dünyada 10 yıl içinde oluşan bir rakam. Türkiye de ihrac edeceği kira sertifikaları ile özellikle Körfez Bölgesi'ndeki büyük fonları çekmeyi hedefliyor.

■ Avrupa'da İngiltere Önde -

İngiltere'de 21 banka İslami bankacılık hizmetleri sağlamakta daha çok Körfez ülkelerinin ilgi gösterdiği sukuk piyasasına Fransa, Hindistan ve Rusya da ihraç için yasal düzenleme yapıyor. Çin, bu hafta içinde 1,6 milyar usd.lik sukuk ihracı yapacağını açıkladı. Malezya, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Endonezya, Katar gibi ülkeler her yıl milyarlarca dolarlık sukuk ihraç eden başlıca ülkeler. Bunların yanı sıra, ABD, Japonya, Çin, Almanya'nın Saxony-Anhalt Eyaleti, General Electric, HSBC Bank da sukuk ihraç ederek pastadan pay kapma yarışı içerisinde.

■ Sukuk Nedir ? Kira Sertifikası Sistemi Nasıl Çalışır ?

Sukuk sisteminin işleyişinde; ihraç edilen bütün sertifikalar açısından kaynağında gerçek bir ticari ilişki ve gözle görülebilir maddi bir gerçeklik olmak zorundadır. Sistem, diğer senetlerden farklı olarak bir varlığa; gayrimenkul veya aktif değere dayanmaktadır. Bu varlığın mülkiyeti kurulacak bir Varlık Kiralama Şirketine (VKŞ) devredilir ve kaynak kuruluş tarafından kiralanır. Varlık kiralama şirketi kira sertifikaları ihraç ederek yatırımcılara satar. Kuruluşa kiralanması neticesinde elde edilecek kira geliri, yatırımcının gelirinin kaynağını oluşturur. Kira süresi sonunda bu varlık tekrar kaynak kuruluşa devredilir. Böylece, devret-kirala-devral yöntemiyle kaynak kuruluş varlıklarını kullanarak finansman elde edebilmektedir.

■ Varlık Kiralama Şirketi Kuruluşu ve Faaliyetleri -

Bankaların VKŞ kurmalarına izin verilebilmesi için BDDK'nın uygun görüşü aranır. Aracı kurumların VKŞ kurmalarına izin verilebilmesi için Kurul'un uygun görüşü aranır.

Kira sertifikası ihraç etmek, varlıklardan elde edilen gelirleri payları oranında kira sertifikası sahiplerine ödemek, VKŞ her ne ad altında olursa olsun kredi kullanamaz, borçlanamaz, sahip olduğu varlıkları yukarıda ifade edilen faaliyetlerin olağan ifası dışında kullanamaz. Sahip olduğu varlıklar üzerinde hiç bir ayni hak tesis edemez, teminat ve kefalet veremez. Varlığı, kira sözleşmesinden Kaynaklanan tüm yükümlülüklerini yerine getiren kaynak kuruluş dışında başka bir kişiye satamaz veya devredemez.

■ Taahhütlerin Yerine Getirilmemesi -

Kira sertifikası sahiplerine verilen taahhütlerin yerine getirilmemesi durumunda, VKŞ yönetim kurulu tarafından, kira sertifikasına konu varlık satılarak satış bedeli kira sertifikası sahiplerine payları oranında dağıtılır.

■ Varlıkların Piyasa Değerinin Belirlenmesi -

Kira sertifikalarının halka arz yoluyla ihracı durumunda, varlıkların piyasa değerinin, varlıkların VKŞ tarafından devralınması ve kaynak kuruluşa geri satılması aşamalarında, Kurulun Seri:VIII, No:35 sayılı "Sermaye Piyasası Mevzuatı Çerçevesinde Gayrimenkul Değerleme Hizmeti Verecek Şirketler ile Bu Şirketlerin Kurulca Listeye Alınmalarına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ"de yer alan usul ve esaslar çerçevesinde tespit edilmesi zorunludur.

■ Gayrimenkul Sektörü Kurumsallaşmalı!

Kira konusu varlığa ilişkin raporların hazırlanması, Varlık Kiralama Şirketinin kurulması, varlık devir işlemi, sertifikaların çıkarılması ve satışının önemini belirten Av. Emre Alcan sözlerine şöyle devam etti;

"Türkiye'nin artık gayrimenkul hukuku, ticari gayrimenkuller, GYO kurma ve başarılı bir şekilde yönetilmesi konularında uzmanlaşması gerek. Alış maliyetleri, kira getirileri, amortisman süreleri ve hukuki boyutu hususlarında iyi yönetilen kurumsal kadrolarla doğru hareket edilmeli. Tahvil ile aynı işleyiş yapısına sahip olan Kira Sertifikasının, korumalı bir yapı içermesi nedeniyle yatırımcılar açısından güvenli bir alternatif olarak ön plana çıkması beklenmektedir."