Murat Kurum: Bu Kadar Kısa Zamanda 455 Bin Konutu Bitirebilmek Kolay Değildi

(ANKARA)- 6 Şubat depremlerinin üçüncü yılında deprem bölgesinde  konuşan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, "Yıkılan binalara bakınca yüzde 98'i 2000 öncesi yapıları. Yani yapı denetim hizmeti almamış yapılar bunlar. Yeni inşalar için fay hatlarının yerlerini bir bir tespit ettik. Mikrobölgelemeden ayrıntılı etütlere kadar her çalışmayı yaptık. O yerlerde nasıl bir çalışma yapılması gerekiyorsa süreci yönetmeye gayret ettik. Gece gündüz 200 bin mimar, mühendis işçi kardeşim çalıştı buralarda.  Bu kadar kısa zamanda 455 bin konutu bitirebilmek kolay değildi." dedi.

6 Şubat 2023'te meydana gelen ve 11 ili etkileyen Kahramanmaraş merkezli depremlerin üçüncü yıl dönümünde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum Tv100'de Mesut Yar'ın sunduğu "Özel Röportaj" programında soruları yanıtladı. Deprem bölgesinden canlı yayında konuşan Kurum, yürütülen yeniden inşa çalışmalarına dair son durumu anlattı.

Kurum yaptığı açıklamada şunları kaydetti:

"Deprem bölgesini deprem bölgesindeki vatandaşlarımızla beraber inşa edeceğiz"

"Bu bölgelere Suriyelileri getirecekler, dediler. Deprem bölgesini deprem bölgesindeki vatandaşlarımızla beraber inşa edeceğiz, dedik ve öyle de yaptık. Yayını yaptığımız yer Kapalıçarşı. Burası Kahramanmaraş'ın merkezi. Vatandaşlarımızın burada anıları var ve bizler buraya sahip çıktık. Bilim insanlarımızla beraber buranın tekrar inşasını gerçekleştirdik ve bir restorasyon çalışması yaptık."

"11 ilde 11 bin kilometre altyapı yaptık"

Biz yerin üstünde gözüken kadar yerin altında iş yaptık. Şehirlerimizin alt yapılarından bahsediyorum. 11 ilde 11 bin kilometre altyapı yaptık. Zemini iyileştirdik. Buralar enkaz halindeydi. 7-8 ay yaklaşık bu enkazın kaldırılması süre aldı. Şehirlerimiz çok daha yaşanabilir, sürdürülebilir olsun istedik. Bu bakışla bir planlama ortaya koyduk ve her kentin kültürünü tarihini buna dahil ettik. Bilim insanlarıyla yeni çalışmalar için en doğru alanları belirledik. Üretimi, ihracatı, istihdamı her bir detayı düşündük.

"Gece gündüz 200 bin mimar, mühendis işçi kardeşim çalıştı"

Depremin sebeplerini de bir yandan araştırdık. Yıkılan binalara bakınca yüzde 98'i 2000 öncesi yapıları. Yani yapı denetim hizmeti almamış yapılar bunlar. Bu yapılara bakınca zemin kalitesinin düşük olduğunu, sıvılaşma riskinin yüksek olduğunu, proje hatalarının olduğunu görüyoruz. Bu hataları görerek yeni konutların inşasını sağladık. Yeni inşalar için fay hatlarının yerlerini bir bir tespit ettik. Mikrobölgelemeden ayrıntılı etütlere kadar her çalışmayı yaptık. O yerlerde nasıl bir çalışma yapılması gerekiyorsa süreci yönetmeye gayret ettik. Gece gündüz 200 bin mimar, mühendis işçi kardeşim çalıştı buralarda. Hepsine ayrı ayrı teşekkür ediyorum. Bu kadar kısa zamanda 455 bin konutu bitirebilmek kolay değildi.

"Tüm partileri, belediye başkanlarını, yetkilileri dinledik"

Biz hiçbir vatandaşımızı ayırt etmeksizin aynı hizmeti götürmeye çalıştık. Tüm partileri, belediye başkanlarını, yetkilileri dinledik. Hakkı teslim eden milletvekillerimiz, belediye başkanlarımız da oldu. Bununla beraber ne yaparsanız yapın beğenmeyen bir zihniyet de söz konusuydu. Biz yine de işimize odaklandık. 27 Aralık'taki törende de tüm hak sahibi vatandaşlarımızın konutlarını teslim ettik. O gün herkes mutluydu. Bir taraftan o acıları insanlarımız tabi ki yaşıyor ama aldığı anahtarıyla mutlu olan, çocuklarımızın yeniden sokaklarda kahkahalarının duyulacağı, güvenli konutlarını teslim etmiş olduk. Bunları biz yaparken maalesef ana muhalefet partisi bunları görmeyi bırakın, bize teşekkür eden milletvekillerini, belediye başkanlarını azarladılar. Üç yıldır buraya uğramayan, buraya bir çivi bile çakmayan muhalefet belediyeleri sadece eleştirdiler. Seçim meydanlarında bedava konut sözü verdiler, gelinen süreçte milletimiz yine Cumhurbaşkanımıza güvendi, inandı ve ona destek oldu.

"Deprem bölgesinde 7-8-10 bin TL'ye konutlar var"

455 bin konutumuzun teslimini yaptık ama gölge başkan Özgür Özel deprem bölgesindeki konutların fiyatları üzerinden farklı rakamlar söylüyor. Ben araştırma yaptım. Deprem bölgesinde 7-8-10 bin TL'ye konutlar var. Hatta bakın Osmaniye'de 7 bin TL'ye TOKİ ile yaptığımız konutu vatandaşımız kiraya veriyor. Deprem bölgesindeki inşanın dışında da evi olmayan vatandaşlarımız için asrın inşası projesini gerçekleştiriyoruz. Bir yandan sosyal konut, bir yandan kentsel dönüşüm, bir yandan yerinde dönüşüm… Evi çıkıp konteynerde kalan vatandaşlarımızı da açıkçası zorlamıyoruz. Yine konteynerlerinde kalmaya devam ediyorlar. Biz Mayıs-Haziran itibarıyla konteynerlerde kalmanın yok denecek kadar aza düşeceğini düşünüyoruz.

"Konutlarımızı teslim ettikten sonra kusurlarımız elbette ki olmuştur"

Konutlarımızı teslim ettikten sonra kusurlarımız elbette ki olmuştur. Vatandaşlarımızdan bizlere gelen talepleri de karşılıyoruz. Bir yıllık bir kabul süresi var zaten. Bu süre içinde de çıkacak her türlü işçilik hatalarını vs. gidermeye hazırız. Ama şöyle bir gerçek var. Daha önceki depremlere de baktığımızda TOKİ'nin bir tane binası yıkılmadı. Bu da bizim için çok önemli bir konu.

"Birçok medeniyete ev sahipliği yapmış Hatay'ımızı yeniden inşa ettik"

Depremden etkilenen şehirlerimizden Hatay…. Hatay bizim gözbebeğimiz. Birçok medeniyete ev sahipliği yapmış bir yer. Bu anlayışla Hatay'ımızı yeniden inşa ettik. Asi Nehri'nin etrafından tüm binalarımızı çektik ve bakanlığımızla iyileştirme çalışmaları yürüterek oradaki atık suyu dev atık su tünelleriyle arıtma tesisine götürdük. Oradaki tarihi Kurtuluş Caddesi. İlk aydınlatılmış cadde dünyada. Habibi Neccar Camisi. İlk mescidimiz. Bu inşa faaliyetlerini bütün bunlara dikkat ederek yürüttük. Bu bakış açısını Malatya'da da yaptık. Malatya'da Valilik binamızı, meydanımızı, Kuyumcular Çarşısını aslına uygun şekilde inşa ettik. Çok daha güzel ve sağlam oldu."