Çözüm Süreci Tasarısı İçişleri Komisyonu'nda

HDP Grup Başkanvekili İdris Baluken, " Avusturya'da 9 eyalet sistemi, Azerbaycan'da idari bölgeler, Gürcistan'da 2 özerk Cumhuriyet ve bir özerk bölge, İran'da 30 eyalet, - hatta bir eyaletin adı da Kürdistan - İspanya'da 17 özerk bölge, İtalya'da 20 idari bölge, Kazakistan'da 14 eyalet var. Osmanlı da 17 eyaletten oluşuyordu" dedi.

TBMM İçişleri Komisyonu, "çözüm süreci tasarısının" bugünkü görüşmelerine, tasarının, CHP ve MHP'nin yoğun tepki gösterdiği 4. maddesi üzerinden başladı.

Madde üzerinde konuşan HDP'li Baluken, bu tasarıyla ne yüzyılın Kürt meselesinin ne de demokratikleşme sorunlarının tamamının çözüldüğünü belirterek, "Tasarıyla, hem Kürt meselesinin çözümü hem de Türkiye'nin demokratikleşmesi için umutları artıran, gençlerin cenazelerinin gelmesini engelleyen yasal zemin hazırlıyor. Asıl büyük sorumluluk, iş bundan sonra başlıyor. Yasal zemin üzerinde ilgili devlet görevlileri ya da tarafların daha rahat çalışabileceği bir zeminin oluşması bakımından önemli bir tasarı. Ülkeyi bölmek gibi bir derdimizin olmadığını açıkça hep ifade ettik. Türkiye'de yaşayan bütün halkların beraber ortak bir gelecek ve eşit vatandaşlık hakkı ile birlikte, birarada yaşamayı esas aldığı, demokratik ulus, ortak vatan perspektifiyle sürece yaklaşıyoruz" dedi.

Baluken, halkları yok sayan, kültürleri, dilleri, kimlikleri yok sayan bir anlayışın tehdit olduğunu düşündüklerini kaydederek, "Artık bazı korkulardan sıyrılmamız gerekiyor" diye konuştu. Yeni Anayasa'da vatandaşlık tanımının herkesi kapsayacak bir tanım olması gerektiğine işaret eden Baluken, ana dil önündeki engellerin, ülkenin tarihinden kaldırılmasının zamanının geldiğini kaydetti.

İdris Baluken, Çin'de 51, Hindistan'da 36, İran'da 8, Irak'ta 5, Rusya'da 34, Güney Afrika'da 11, İspanya'da 5, İngiltere'de 10, ABD'de 8 dil olmak üzere, 113 ülkede birden fazla ya resmi dil ya da bölgesel dil olduğunu söyledi.

Avusturya'da 9 eyalet sistemi, Azerbaycan'da idari bölgeler, Fransa'da yerel yönetimleri güçlendiren düzenlemeler, Gürcistan'da 2 özerk Cumhuriyet ve bir özerk bölge, İran'da 30 eyalet, - hatta bir eyaletin adı da Kürdistan - İspanya'da 17 özerk bölge, İtalya'da 20 idari bölge, Kazakistan'da 14 eyalet olduğunu belirten Baluken, Osmanlı'nın da 17 eyaletten oluştuğunu söyledi.

Baluken, tasarının, kalıcı barış doğrultusunda milat olmasını istedi.

HDP Şırnak Milletvekili Hasip Kaplan, tasarının görüşmelerinin gecikmiş görüşmeler olduğunu belirtti.

Partisinin, bu sorunun Parlamento içinde görüşülmesi yönündeki çabalarının ancak bugün gerçekleştiğini ifade eden Kaplan, "Bölücülük sendromunu hala aşabilmiş değiliz. Eğer eyaletler, özerk yönetimler bölmeyi getirseydi, gelişmiş ülkeler bu sistemle yönetilmezdi. ABD, Fransa böyle yönetiliyor" dedi.

Kaplan, silahlar susmuşken fikirlerin konuşulduğu ortamın yaratılması gerektiğine işaret ederek, "Caney caney'le Türkiye'nin her noktasında halay çekiliyorsa, Kürtçe müzik ile Şemmamme ile batıda halay çekilebiliyorsa ya ta batıda söylenen bir müzik parçası doğuda da söylenebiliyorsa, demek ki kültürler, müzikler bir düşman değil, terörist değil" diye konuştu.



" Cezayir'li 'Fransızım' diyor. Almanya'da 'germenim' diyor..."



MHP Ankara Milletvekili Özcan Yeniçeri, "Bu memlekette 20 yıldır şizofren bir biçimde psikolojik harekat yapılıyor, kavramlar, değerler tersinden düşünülüyor" dedi.

"Kişi, Fransa'da 'Fransız' demekten imtina etmiyor, belki dini de farklı, Cezayir'li 'Fransızım' diyor. Almanya'da 'germenim' diyor, hiç de sıkıntı duymuyor ama Türküm denilmiyor" diyen Yeniçeri, Türk kavramının kimlik kavramı olmadığını, Anadolu'da omuz omuza savaşmış insanlara üst kimlik olarak verilen bir kavram olduğunu kaydetti.

Yeniçeri, eskiden 18 yaşın üstündekiler dağa çıkarken, şimdi 18 yaşın altındakilerin de dağa çıktığını belirterek, "Teröristler yol kesiyor, makbuzla vergi topluyor' dedi. Yeniçeri, HDP'nin verdiği önergeyle devlete de "silah bırak" dediğini öne sürdü.

"(Başınızı gövdenizden ayıracağız ama biz sizi bütünleştirmiş olacağız) diyorsunuz" diyen Yeniçeri, devlet otoritesinin bölgeden çekilmesi, yerine örgüt otoritesinin kurulması ve petrol gelirinin bölgeye aktarılmasıyla ilgili düşünce içerisinde olunduğunu bildirdi. Yeniçeri, tasarının özel af niteliği taşıdığını ve bu nedenle de Anayasa Komisyonu'nda görüşülmesi gerektiğine işaret etti.

Yeniçeri, " PKK'yı resmileştiriyorsunuz, yeni bir statü veriyorsunuz. PKK'ya uluslararası meşruiyet kazandırıyorsunuz ve yarın bir gün de PKK'nın terör listesinden çıkması için çabalayacaksınız. 'Verilen görevleri yerine getiren kişilerin hukuki, idari veya cezai sorumluluğu doğmaz' diyorsunuz. Yeşiller ordusu mu kuracaksınız? Bakan sessiz devrimden bahsediyor ama sessiz devrim diyenler sessizce devrilmiştir" diye konuştu.

HDP'nin her konuşmasında, konuyu Kürt meselesine getirdiğini belirten Yeniçeri, "Pırasadan bahsetsek, 'Türk pırasası Kürt pırasasını dövdü' diyecekler, neredeyse işi buraya getirdiler" dedi.

Yeniçeri'ye cevap veren BDP'li Kaplan, kanun tekliflerinin sadece yüzde 30'unun bölge ile ilgili, yüzde 70'inin ise genel ekonomi politikalarıyla ilgili olduğunu söyledi.

CHP Gaziantep Milletvekili Ali Serindağ, "Biz kalıcı barış istiyoruz" dedi. Serindağ, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Cumhurbaşkanlığı adaylığı açıklandıktan bir gün sonra bu tasarının gelmesini manidar gördüklerini kaydetti.

MHP Konya Milletvekili Faruk Bal, tasarıya ilişkin eleştirilerini dile getirirken, "Çözüm sürecinin içine ne koyduğunuzu bilmiyoruz, neyi pazarlık yaptığınızı bilmiyoruz. PKK'nın ne talep ettiğini biliyoruz ama masada ne taviz verildiğini bilmiyoruz. Hükümetin neyi, ne kadar kabul edeceğini bilmiyoruz" dedi. Kanın durmasını kendilerinin de istediğini belirten Bal, millet bütünlüğünü bozacak çözüme karşı olduklarını kaydetti.

Tasarının görüşmeleri 4. madde üzerinde sürüyor. - TBMM