"Vatan şairi" Namık Kemal vefatının 135'inci yılında anılıyor - Son Dakika
Güncel

"Vatan şairi" Namık Kemal vefatının 135'inci yılında anılıyor

"Vatan şairi" Namık Kemal vefatının 135\'inci yılında anılıyor

Türk Edebiyatı'nın "vatan şairi" Namık Kemal, vefatının 135'inci senesinde anılıyor.

02.12.2023 15:11
Twitter'da Paylaş Facebook'da Paylaş WhatsApp'da Paylaş

Türk Edebiyatı'nın "vatan şairi" Namık Kemal, vefatının 135'inci senesinde anılıyor.

Asıl adı Mehmet Kemal olan, "Namık" adını ise Şair Eşref Paşa'dan alan Namık Kemal, 21 Aralık 1840'ta Sultan 2. Abdülhamid'in müneccimbaşısı ve yurtseverlik, hürriyet, millet kavramlarına bağlı Yenişehirli Mustafa Asım Bey ile Fatma Zehra Hanım'ın çocukları olarak Tekirdağ'da dünyaya geldi.

Annesi Fatma Zehra Hanım'ı 1848 yılında kaybedince çocukluğunu Tekirdağ Valisi dedesi Abdüllatif Paşa'nın yanında, Rumeli ve Anadolu'da geçiren Namık Kemal, Afyon Müftüsü Buharalı Hacı Velid Efendi'den gördüğü eğitimin yanı sıra özel derslerle Arapça ve Farsça öğrendi.

Afyon Mevlevi Tekkesi neyzenbaşı Coşkun Dede'den tarikat usullerini öğrenen Kemal, Mart 1853'te Kars Kaymakamlığına tayin edilen dedesiyle bu kente gitti.

Kemal, Kars'ta kaldığı 1,5 yılda Karslı şair ve müderris Vaizzade Seyid Mehmet Hamid Efendi'den tasavvuf ilmini, divan edebiyatını öğrendi, hocasının teşvik etmesiyle ilk şiir denemelerini kaleme aldı.

Vahdet-i vücut felsefesini ve Muhyiddin Arabi'yi, Mevlana'yı inceleme fırsatı bulan şair, Kara Veli Ağa adındaki kır serdarından avcılık, atıcılık, cirit oyunu dersleri aldı.

Babasının 1855'te Filibe kentine mal müdürü ve dedesinin Sofya Kaymakamlığına atanması ile Sofya'ya giden Namık Kemal, 16 yaşındayken Niş Kadısı Mustafa Ragıp Efendi'nin kızı Nesibe Hanım ile evlendi.

Sofya'da evlerine ziyarete gelen dedesinin arkadaşı şair Binbaşı Eşref Bey, şiirlerini okuduktan sonra bir mahlasname düzenleyerek asıl adı "Mehmet Kemal" olan usta edebiyatçıya "Namık" ismini verdi.

Edebiyatta Batılılaşmanın ilk adımlarını atan İbrahim Şinasi ile tanışan Namık Kemal, eserlerinde "hak, millet, vatan, hürriyet, millet meclisi" gibi kelimeleri daha sık kullanmaya başladı.

Namık Kemal, Şinasi'nin çıkardığı Tasvir-i Efkar gazetesinde fıkra ve tercüme yazıları kaleme aldı.

Şinasi'nin 1865'te Fransa'ya gitmesi üzerine, kendisine bıraktığı gazeteyi Namık Kemal tek başına çıkarmaya başladı.

Namık Kemal, kuruluşu 1865'e dayanan ve daha sonra Yeni Osmanlılar Cemiyeti adıyla ortaya çıkan "İttifak-ı Hamiyet" adlı gizli derneğe katılmasının yanı sıra "Tasvir-i Efkar" gazetesinde hükumeti eleştiren yazılar yazdı. Gazete, Yeni Osmanlılar Cemiyetinin görüşleri doğrultusunda yaptığı yayın sonucu 1867'de kapatıldı.

Namık Kemal, İstanbul'dan uzaklaştırılmak için Erzurum'a vali yardımcısı olarak atandı fakat bu göreve gitmeyi erteleyerek Mustafa Fazıl Paşa'nın çağrısı üzerine Ziya Paşa ile Paris'e gitti.

Fransız hükümetinin Genç Osmanlılara ülkeyi terk etmelerini söylemesi üzerine Londra'ya geçen Namık Kemal ve arkadaşları, 1868'de Mustafa Fazıl Paşa'nın maddi desteğiyle Ali Suavi ile "Muhbir" ve "Hürriyet" gazetelerini çıkardı.

Namık Kemal, çeşitli anlaşmazlıklar sonucu Avrupa'da desteksiz kalınca, 1870'te Zaptiye Nazırı (Güvenlik Bakanı) Hüsnü Paşa'nın çağrısı üzerine İstanbul'a döndü.

Sadrazam Ali Paşa'nın ölümünden sonra Ebüzziya Tevfik Bey ile 1872'de çıkardığı İbret gazetesi muhalif yazılar yazdığı için kapatılan Namık Kemal, mutasarrıf olarak Gelibolu'ya atandı. Usta yazar burada "Vatan Yahut Silistre" oyunu ile "Evrak-ı Perişan" adlı eserini tamamladı.

Namık Kemal, görevinden azledilince 1873'te İstanbul'a döndü ve tiyatroyla ilgilenmeye başladı.

"Vatan Yahut Silistre" oyununu Gedikpaşa Tiyatrosu'nda 1 Nisan 1873 gecesi sahneleyen şair, oyunu izleyenlerin galeyana gelip olay çıkarması üzerine birçok arkadaşıyla birlikte tutuklandı ve Magosa'ya sürgün edildi.

Tanzimat döneminin en önemli düşünce, sanat ve siyaset adamlarından Namık Kemal, "toplum için sanat" anlayışını benimseyerek, sanatı toplumun Batılılaşması için bir araç olarak kullandı.

Sırasıyla 1879'da Midilli, 1884'te Rodos ve 1887'de Sakız Adası kaymakamlığı yapan şair, yakalandığı zatürreden kurtulamadı, 2 Aralık 1888'de vefat etti.

Vefatının ardından Sakız Adası'ndaki bir caminin haziresine defnedilen Namık Kemal'in cenazesi, vasiyetine uyularak Ebüzziya Tevfik'in Padişaha müracaatı üzerine Gelibolu'ya nakledildi.

Namık Kemal Üniversitesi (NKÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Dekan Yardımcısı Doç. Dr. Sezai Öztaş, AA muhabirine, Namık Kemal'in Tekirdağ'ın önemli bir değeri olduğunu söyledi.

Mustafa Kemal Atatürk'ün 'Benim bedenimin babası Ali Rıza Efendi, fikirlerimin babası Ziya Gökalp, duygularımın babası ise Namık Kemal'dir' dediğini hatırlatan Öztaş, "Vatan şairi Namık Kemal'in ismi doğduğu şehirde üniversitede, lise, kütüphane, cadde ve okullarda yaşatılıyor. Üniversitemizde Namık Kemal ile ilgili birçok çalışmaya imza attı. Namık Kemal'in hayatının anlatıldığını bir kitap çalışmamızda oldu." dedi.

Öztaş, Atatürk'ün, 13 Ocak 1920'de TBMM'de Namık Kemal'in "Vatanın bağrına düşman dayamış hançerini, yok mudur kurtaracak baht-ı kara maderini" sözlerini kullandığını, ardından da "Vatanın bağrına düşman dayasın hançerini, bulunur kurtaracak baht-ı kara maderini." dediğini aktardı.

Namık Kemal'in eşitlik, hürriyet, milliyet, vatan gibi kavramların anlam kazanmasında etkili olan bir Osmanlı aydını olduğunu belirten Öztaş, "Namık Kemal 19. yüzyılın önemli düşünce, sanat ve siyaset adamlarından biridir. Namık Kemal şair, devlet adamı, edebiyatçı, gazeteci, siyasi düşünür tarihçi ve tiyatro yazarı olması sebebiyle çok yönlü bir mütefekkirdi. Daha çok edebiyatçı kişiliğiyle tanınan Namık Kemal'in tarih ile ilgili eserleri de bulunmaktadır." ifadelerini kullandı.

"Ziyaretçilere vatan şairini anlatıyoruz"

Namık Kemal Derneği Başkanı ve Namık Kemal Evi Sorumlusu Sezai Kurt, Tekirdağ'ın vatan şairinin ismini en güzel şekilde yaşattığını dile getirdi.

Namık Kemal'in bütün eserlerini, onunla ilgili kitapları, fotoğrafları evde topladıklarını ifade eden Kurt, "Namık Kemal Evi çok tanınan bir yer. Evi bir müze evi olarak kurduk. Burası zamanla Tekirdağ'ın bir kültür evi gibi oldu. Evin ilk katı bir kütüphane ve orasını Tekirdağ arşivine dönüştürdük. Burası aynı zamanda bir mektep. Burada gençlere öğrencilere yönelik okuma günleri düzenliyoruz. buraya gelen öğrencilere, ziyaretçilere vatan şairini anlatıyoruz. Atatürk'ü, Tekirdağ'ın değerlerini, kentin tarihini anlatıyoruz." diye konuştu.

"Namık Kemal'i her zaman saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz"

Tekirdağ İl Kültür ve Turizm Müdürü Ahmet Hacıoğlu ise Tekirdağ'ın Mustafa Kemal Atatürk, Namık Kemal ve Yahya Kemal Beyatlı'dan dolayı "Üç Kemaller Diyarı" olarak bilindiğini aktardı.

Namık Kemal'in adının kentte yaşatılmaya devam ettiğini belirterek, "Namık Kemal hem fikirleriyle hem eserleriyle hem Yahya Kemal'e hem de Mustafa Kemal Atatürk'e rehber olmuştur. Tekirdağ'da nereye bakarsanız Namık Kemal'le ilgili bir iz görürsünüz. Namık Kemal'i her zaman saygı, rahmet ve minnetle anıyoruz." dedi.

Kaynak: AA

Son Dakika Güncel 'Vatan şairi' Namık Kemal vefatının 135'inci yılında anılıyor - Son Dakika

Sizin düşünceleriniz neler ?

  • Partilerin oy oranı ne? Son seçim anketinden sürpriz sonuçlar çıktı
    12:59 Partilerin oy oranı ne? Son seçim anketinden sürpriz sonuçlar çıktı

    ASAL Araştırma tarafından 2 bin kişi ile yapılan "Bu pazar bir milletvekili seçimi olsa hangi siyasi partiye oy verirsiniz?" anketinden sürpriz sonuçlar çıktı. AK Parti'nin yüzde 34.4 ile ilk sırada yer aldığı araştırmada CHP'nin oyu yüzde 23.2 olarak belirlendi. 14 Mayıs seçimlerinde CHP kontenjanından milletvekili çıkaran DEVA ve Gelecek Partisi'nin ise listeye girememesi dikkat çekti.

  • Belediye başkan adayı, canlı yayında olduğunu unutup jandarma komutanına küfretti
    12:25 Belediye başkan adayı, canlı yayında olduğunu unutup jandarma komutanına küfretti

    31 Mart seçimleri için AK Parti tarafından Niğde'nin Hacıabdullah beldesinde aday gösterilen Babaoğlan Altun, bir sosyal medya platformundan canlı yayınlanan konuşması sırasında jandarma komutanına "o.... ç....." dedi. Altun, toplantıya katılanların "Canlı yayındayız" şeklinde hatırlatma yapmaları üzerine "Olsun, hak etti" karşılığını verdi.

  • Süper Lig'de 2024-2025 sezonunun başlangıç tarihi belli oldu
    12:17 Süper Lig'de 2024-2025 sezonunun başlangıç tarihi belli oldu

    TFF, Süper Lig'de 2024-2025 sezonunun başlangıç tarihini açıkladı. Trendyol Süper Lig ve Trendyol 1. Lig 9, 10, 11 ve 12 Ağustos 2024 tarihlerinde oynanacak maçlarla başlayacak.

  • Küfürlü şeriat paylaşımı yapan Feyza Altun hakkında istenen ceza belli oldu
    12:04 Küfürlü şeriat paylaşımı yapan Feyza Altun hakkında istenen ceza belli oldu

    Küfürlü şeriat paylaşımı nedeniyle gözaltına alındıktan sonra serbest bırakılan avukat Feyza Altun hakkında 3 yıla kadar hapis cezası istemiyle iddianame düzenlendi.

  • Türkiye'de casusluk yapan 10 şüpheli kıskıvrak yakalandı
    12:03 Türkiye'de casusluk yapan 10 şüpheli kıskıvrak yakalandı

    İçişleri Bakanlığı, Türkiye'de casusluk faaliyetleri kapsamında elde ettikleri bilgi ve belgeleri Fransa ve Çin istihbarat servislerine aktardıkları belirlenen 10 şüphelinin yakalandığını bildirdi. Şüpheliler arasında kendini sözde aktivist ve gazeteci olarak tanıtan Ahmed Katie de bulunuyor. Katie'nin, Türkiye'deki siyasi partilerle irtibat kurmaya çalıştığı ve Türk devlet yetkililerinden sözde tehditler aldığını ileri sürdüğü belirlendi. Ayrıca, Katie'nin Fransız istihbaratının direktifleriyle Türkiye'deki faaliyetlerini Halep Dostları Topluluğu yöneticileri üzerinden ilettiği tespit edildi. Çin istihbarat birimine bilgi aktaran 7 şüpheliye de operasyon düzenlendi ve çok sayıda dijital materyal ile para ve silah ele geçirildi.

  • Acun Ilıcalı, Survivor'ı heyecanlı şekilde izleyen gençleri Dominik'e davet etti
    11:48 Acun Ilıcalı, Survivor'ı heyecanlı şekilde izleyen gençleri Dominik'e davet etti

    Acun Ilıcalı, Survivor All Star'ı heyecanlı şekilde izledikleri anları kayda alarak yayınlayan gençleri Dominik'e davet etti. Gençler de Ilıcalı'nın teklifini geri çevirmedi.

  • ABD Başkanı Joe Biden, Rusya Devlet Başkanı Putin'e küfretti
    11:33 ABD Başkanı Joe Biden, Rusya Devlet Başkanı Putin'e küfretti

    ABD Başkanı Joe Biden, seçim kampanyası konuşmasında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e ağır sözler kullanarak küfretti. Biden, Putin'in neden olduğu sürekli nükleer çatışma endişesine dikkat çekerek, asıl tehdidin iklim olduğunu belirtti. Ayrıca, Biden, eski ABD Başkanı Donald Trump'ı da Putin hakkında konuşmamakla eleştirdi.

  • Kurum maden faciasıyla ilgili suçlamalara yanıt verdi: ÇED raporuyla, toprak kaymasının ne alakası var?
    11:31 Kurum maden faciasıyla ilgili suçlamalara yanıt verdi: ÇED raporuyla, toprak kaymasının ne alakası var?

    Cumhur İttifakı'nın İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Murat Kurum, Çevre Bakanı olduğu dönemde facianın yaşandığı İliç'teki madeni işleten Anagold firmasına ÇED olumlu raporu verilmesiyle ilgili eleştirilere ilk kez yanıt verdi. Kurum, "Faaliyet iznini biz vermiyoruz. Şimdi oraya siz ÇED verdiğiniz için burası kaydı diyorlar ÇED raporu ile toprak kaymasının ne ilgisi var?" dedi.


Advertisement