Sosyal medyada çocuk yönetmeliğinin detayları belli oldu: 15-18 yaş grubuna canlı yayın ve ekran kaydı yasağı

Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, Kabine Toplantısı'nın ardından çocukları sosyal medyada korumaya yönelik yönetmeliği anlattı. Hesap açmak isteyenler yaşlarını e-Devlet'ten alacakları dijital kodla doğrulayacak, 15 yaşından küçükler hesap açamayacak. 15-18 yaş grubundaki gençler canlı yayın açamayacak, ekran kaydı yapamayacak; sürekli kaydırma özelliği de kaldırılacak. Düzenleme 1 Kasım'da yürürlüğe girecek, uyum süreci 31 Mart 2027'de bitecek.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesine ilişkin, "15-18 yaş arasında önemli noktalar var. Mesela bazı uygulamalar olmayacak. Ekran bağımlılığı unsuru oluşturan 'ekran kaydırma', 'sürekli başa kaydırma' olmayacak. Buna ek olarak ekran kopyası yani 'ekran kaydı' yapılamayacak ve canlı yayın açamayacaklar." ifadelerini kullandı.
Göktaş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilen Kabine Toplantısı'nın ardından gazetecilerin sorularını yanıtladı.
15 YAŞINI DOLDURMAYAN HESAP AÇAMAYACAK
Çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesine ilişkin yönetmelikte her şeyin net bir biçimde ortaya konduğunu belirten Göktaş, sosyal medyada yalnızca e-Devlet üzerinden 15 yaşını doldurduğunu doğrulayan kullanıcıların hesap açabileceğini söyledi.
Göktaş, düzenleme kapsamında 31 Mart 2027 tarihine kadar geçici hükümle uyum sürecinin olacağını bildirerek, "Bu tarihten sonra artık doğrulama sistemine geçeceğiz. Ondan sonra bizim verdiğimiz 'token'lerle giriş yapabilecek. 15-18 yaş arasında önemli noktalar var. Mesela bazı uygulamalar olmayacak. Ekran bağımlılığı unsuru oluşturan 'ekran kaydırma', 'sürekli başa kaydırma' olmayacak. Buna ek olarak ekran kopyası yani 'ekran kaydı' yapılamayacak ve canlı yayın açamayacaklar. Ayrıca 'çocuğa sadece takip ettiği hesapların mesaj gönderebilmesi' ve 'görüldü bilgisinin kapatılması' gibi düzenlemeler getirildi." ifadelerini kullandı.
Düzenleme ile 18 yaşına kadar çocukları sosyal medya ortamından korumuş olacaklarını dile getiren Göktaş, yönetmeliğin diğer ülkelere göre daha net olduğunu kaydetti.
HESAP AÇILIŞINDA VE KULLANIMDA İKİ AŞAMALI DOĞRULAMA
Türkiye'de e-Devlet gibi güçlü bir sistemin bulunduğunu vurgulayan Göktaş, şunları kaydetti:
"Yeni düzenlemeye göre sosyal medya platformlarında ilk kez hesap açmak isteyen kullanıcılar yaş doğrulaması için e-Devlet sistemine yönlendirilecek. Kullanıcı, e-Devlet üzerinden yaşına ilişkin bilgiyi doğrulayan dijital bir kod alacak. Bu kod aracılığıyla yaş doğrulama işlemini tamamlayarak sosyal medya platformunda hesap oluşturabilecek. Yaş doğrulaması yalnızca hesap açılışıyla sınırlı kalmayacak. Sosyal medya platformları, hizmet sunumu devam ederken kendi teknolojik yöntemleriyle kullanıcıların yaşlarını tahmin etmeyi ve gerekli kontrolleri yapmayı sürdürecek.
Bir hesabın 15 yaşından küçük bir çocuk tarafından kullanıldığına ilişkin şüphe oluşması durumunda ise platform, söz konusu hesabı geçici olarak askıya alacak ve kullanıcıyı yeniden e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması yapmaya yönlendirecek. Böylece çocukların sosyal medya ortamındaki risklerden korunması amacıyla hem hesap açılışında hem de kullanım sürecinde iki aşamalı ve sürekli bir yaş doğrulama mekanizması uygulanacak."
ÇOCUKLAR SÜREKLİ REKLAMA MARUZ KALMAYACAK
Bakan Göktaş, düzenlemede çift taraflı kontrol mekanizmasının olacağını da belirterek, "Diyelim ki çocuk babasının, annesinin hesabıyla giriyor. Sosyal medya platformları da zaman zaman tekrar yönlendirme yapabilecek. Yani bir yandan onlar bir yandan biz kontrol edeceğiz. Burada amacımız, kontrolü maksimum seviyede sağlamak. Sadece sosyal medya platformlarına emanet etmiyoruz, kendimiz kontrol ediyoruz. Veri tamamen e-Devlet üzerinden oluşacak." diye konuştu.
Çocuklarda ekran bağımlılığı oluşturan "sürekli başa kaydırma", "ekran kaydırma" gibi özelliklerin kaldırılmasının, ailelerin talebi olduğuna dikkati çeken Göktaş, şöyle devam etti:
"1 Kasım itibarıyla yürürlüğe girecek ama tabii bir uyum süreci geçiriyoruz. 31 Mart 2027'ye kadar da bir geçici hükümle uyum süreci veriyoruz. Biz bu sosyal medya platformlarıyla sıkı sıkı bilgilendirme yaptık. Amacımız, burada çocukları korumak ve özellikle bağımlılık oluşturan yapılardan uzaklaştırmak. Tasarım aşamasında biz 'çocuk dostu bir ekosistem' bir yapı oluşturmak istiyoruz. Çünkü en başında bu ekran kaydırma yoktu. Onlar sonradan geliştirildi. Başa sarma yoktu, algoritmalar mesela... Çocukların sürekli reklama maruz kalmaması da düzenlememizin bir parçası."
ÖZLALE İDDİASINA YANIT
Bakan Göktaş, Yeni Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale'nin fon soruşturması ile ilgili kendisine yönelik iddiasına ilişkin de şu ifadeleri kullandı:
"'Bu bilgiye nasıl bu kadar hızlı ulaştınız?' diye soruyorlar. Ümit Özlale, basın toplantısında bir dosya numarası vererek, bunun babama ait olduğunun iftirasını attı. Ben de ancak onun açıkladığı dosya numarası üzerinden dosyanın babama ait olup olmadığını teyit edebildim. Asıl sorulması gereken soru şudur, ben aileme yönelik bir iddiayı doğrulamak için bile sınırlı bilgiye erişebilirken onlar soruşturma dosyalarının numaralarına kadar bu bilgilere nereden ve nasıl ulaştılar, benim erişemediğim bilgilere onlar nasıl eriştiler?"
Sizin düşünceleriniz neler ?