Çeşme Belediyesi Başkanı Lal Denizli, Kiralık Sosyal Konut Projesi'ni Anlattı: "Böylesi Bir Dönemde Barınmaya Kulak Tıkamamız Mümkün Olmazdı"

Haber: TENZİLE AŞÇI Kamera: ÖZGÜR ŞENGÜL

(İZMİR) - Çeşme Belediyesi'nin hayata geçireceği Kiralık Sosyal Konut Projesi'ni anlatan Çeşme Belediye Başkanı Lal Denizli, " Türkiye'de ilk defa böyle bir projeye adım atıyor olmak önemli. Çünkü Çeşme, emeklilerin yoğun yaşadığı bir kent ve emeklilere yapılmış olan zam ortada. Aylık 20 bin liralarla bugün Türkiye'de değil, dünyanın hiçbir kentinde bir insanın geçinmesi mümkün değildir. Dolayısıyla bizler barınmanın bir insan hakkı meselesi, sosyal adalet meselesi olduğunu savunuyoruz. Böylesi bir dönemde barınmaya kulak tıkamamız pek mümkün olmazdı" dedi. Eski Sosyaldemokrat Halkçı Parti Genel Başkanı Murat Karayalçın da "Daha çok konut yaparak ya da kiralamalara sınırlama getirerek bu sorunları çözmek olanaklı değil. O yüzden yeni bir anlayış ve yaklaşıma ihtiyaç var" diye konuştu.

Çeşme Belediyesi, "Herkes için erişilebilir, adil ve sürdürülebilir konut modeli" misyonuyla geliştirdiği Kiralık Sosyal Konut Projesi'ni hayata geçirmek için ilk adımı attı.

Projeye ilişkin ANKA Haber Ajansı'na konuşan Çeşme Belediye Başkanı Lal Denizli, projenin içeriğini ve detaylarını anlattı. Eski Sosyaldemokrat Halkçı Parti Genel Başkanı Murat Karayalçın da konut ve kira krizi üzerinden iktidarın ekonomi politikalarını eleştirdi.

"Kiralık sosyal konutların ciddi bir ihtiyaç olduğunu düşündük"

Lal Denizli, ülkede yoksulluğun artması nedeniyle projeyi hayata geçirmeye karar verdiklerini belirterek, emekli aylığı ve asgari ücretin düşüklüğüne dikkati çekti. Denizli, şunları söyledi:

"Türkiye'de artık yaşam koşullarının giderek zorlaştığı, enflasyonist bir ortamda ne yazık ki maaşlara yapılan zamların veya aylıklara yapılan zamların enflasyonla doğru orantıda zam almıyor olması, artık insanların barınma, beslenme gibi konulara ne yazık ki erişebilirlikten iyice uzaklaşmış olması ve tabii ki özellikle konut ihtiyacının, barınma sorununun giderek artmasından ötürü bizler, Çeşme gibi kırsal kabul edilen ama metrekare başına düşen kira fiyatları veya mülk fiyatlarının ciddi oranda yüksek olduğu kentlerde barınma özellikle memur, beyaz yakalı, mavi yakalılar, emekliler, öğrenciler için giderek imkansız hale gelmiş olmasından ötürü, kiralık sosyal konutların ciddi bir ihtiyaç olduğunu düşündük. Türkiye'de ilk defa böyle bir projeye adım atıyor olmak önemli. Çünkü Çeşme, emeklilerin yoğun yaşadığı bir kent ve emeklilere yapılmış olan zam ortada. Aylık 20 bin liralarla bugün Türkiye'de değil, dünyanın hiçbir kentinde bir insanın geçinmesi mümkün değildir. Dolayısıyla bizler barınmanın bir insan hakkı meselesi, sosyal adalet meselesi olduğunu savunuyoruz. Böylesi bir dönemde barınmaya kulak tıkamamız pek mümkün olmazdı."

"Belediyeler de kendi ellerini taşın altına koyma sorumluluğunu üstlerinde hissediyorlar"

Barınma sorununun A'dan Z'ye herkesi etkileyen bir konu olduğunu anlatan Denizli, "Bizler Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın hazırladığından daha farklı bir Çeşme modeli ortaya koyuyoruz. Bunun da ilk adımlarını bu dönem atacağız. Gecekondu önleme bölgesinde Çeşme Belediyesi'ne ait mülkiyetleri bu şekilde değerlendirme kararı aldık. Sosyal belediyecilik kapsamında gerek emeklinin gerek öğrencinin gerekse toplumun her kesiminin yanında olmak bizlerin birinci önceliği" diye konuştu.

"Belediyeler için sosyal konut meselesini üstlenmek ciddi bir mali yük getiriyor"

Denizli, özellikle barınma gibi sorunların, aslında merkezi hükümetin sorumluluğunda olması gerektiğini belirterek, "Fakat görüyoruz ki bugün ne yazık ki bu konularda, bu hususlarda atılan adımların yetersizliğiyle belediyeler de kendi ellerini taşın altına koyma sorumluluğunu üstlerinde hissediyorlar" dedi. Çeşme Belediye Başkanı Lal Denizli, şöyle konuştu:

"Çünkü vatandaşın bu denli ihtiyaç duyduğu, bizlerin sorumluluğu olmasa da bu ihtiyaçlara kulak tıkamamız mümkün değil. Görevimiz değil mutlaka ki ama sorumluluğumuz, insani sorumluluğumuz. Çünkü ne yazık ki bu insanlara arkamıza dönüp gitmemiz söz konusu olamaz. Bizim için de kolay değil. Belediyeler için sosyal konut meselesini üstlenmek ciddi bir mali yük getiriyor. Bazen yola çıktığındaki hesaplar ile yine enflasyonist ortam olması sebebiyle hesaplarımız uymayabiliyor. Ama bu sorumluluğu ve bu yükü omuzlarımızda hissediyoruz."

"Bu konutların kiraları piyasa değerinin altında olacak ki erişilebilir olsun"

Proje kapsamındaki konut kiralarının piyasa değerinin altında olacağını belirten Denizli, "Çünkü artık Türkiye'de kira fiyatları ne yazık ki bir insanın bir maaşla erişebileceğinden çok çok uzak" dedi.

Öğrencilerin yaşadığı barınma krizine de dikkati çeken Denizli, "Hele ki öğrencilerin bir araya gelip karşılayabilecekleri konutlar yaratmak durumundayız ki onlara da insanca yaşayabilecekleri, huzurla yaşayabilecekleri ortamlar sunalım. Çünkü barınma bir lütuf değil, bir hak. Dolayısıyla bu hakkı kimsenin elinden almak bizlerin haddi ve hakkı da olmamalı. Birçok farklı gelir grubuna hitap etmesini öngörüyoruz" ifadelerini kullandı.

Karayalçın: "Konut sahibi omayı sağlayacak fiziki ve mali koşullar yok"

Eski Sosyaldemokrat Halkçı Parti Genel Başkanı Murat Karayalçın, yaptığı değerlendirmede, Türkiye'de konut sahibi olmayı sağlayacak fiziki ve mali koşulların bulunmadığını, konut talebinde bulunan kişilerin yüzde 65'inin konut talebini karşılamanın mevcut piyasa koşullarında mümkün olmadığını söyledi.

Karayalçın, "Durum çok vahim demektir. Bu aynı zamanda konut piyasasının da olmadığı anlamına gelmekte. Türkiye'de böyle bir ortamda konut piyasası olduğundan söz edemeyiz. Daha çok konut yaparak ya da kiralamalara sınırlama getirerek bu sorunları çözmek olanaklı değil.  O yüzden yeni bir anlayış ve yaklaşıma ihtiyaç var. Kamunun içinde yer alacağı, yeni bir konut piyasası inşa edilmelidir" diye konuştu.

Türkiye'de çok uzun yıllarca siyasetin temel konusunun, toplumdaki sorunların çözülmesi olduğunu ancak AK Parti ile bunun bırakıldığını söyleyen Karayalçın, şunları kaydetti:

"Bunun yerine etnik ve inanç kimliklerinin öne çıktığı konularda siyaset yapılmaya başlandı. Biz baştan itibaren buna karşı çıktık. Siyaset, toplumsal sorunların çözümü üzerinden yapılmalı. Bu proje de bunun başka bir ifadesidir.

Belediyelerin görevleri ve rolleri artıyor. Biz Ankara'da Batıkent Projesi'ni belediye ve Kent Koop. olarak çözmüştük. Bence konut sorununun çözümü için herkese düşen görevler var. Belediyelere, devlete, finans sistemine... Konut sorununun çözümü için Türkiye'nin bir seferberliğe ihtiyacı var. Batıkent'te biz bunu yapmıştık. Bugün bunun tekrar edilmemesi için bir neden yok. CHP iktidar geldiğinde konut probleminin çözümü için önemli adımlar atılacak."