ECOWAS nedir, darbe sonrası Nijer'e yönelik yaptırımları neler? - Son Dakika
Dünya
BBC

ECOWAS nedir, darbe sonrası Nijer'e yönelik yaptırımları neler?

ECOWAS nedir, darbe sonrası Nijer\'e yönelik yaptırımları neler?

Nijer'deki darbe sonrası Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu (Ecowas) askeri müdahale seçeneğini değerlendiriyor.

23.08.2023 06:37
Twitter'da Paylaş Facebook'da Paylaş WhatsApp'da Paylaş

Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu (ECOWAS), Nijer'de geçtiğimiz ay gerçekleşen askeri darbe sonrası cunta yönetimini ikna etmeye çalışırken, oluşumun kendisi de büyük bir sınavdan geçiyor.

Demokratik bir seçimle iktidara gelen Nijer cumhurbaşkanının yönetimi yeniden devralmasını isteyen ECOWAS, ülkeye askeri müdahale seçeneğini değerlendiriyor.

Afrika Birliği ise, darbenin ardından Nijer'in üyeliğini askıya aldı.

Peki ECOWAS oluşumu hakkında neler biliniyor? Nijer'e yönelik yaptırımları neler?

Hangi ülkelerden oluşuyor?

Batı Afrika ülkeleri arasındaki bütünlüğün ve ekonomik işbirliğinin teşvik edilmesi için 28 Mayıs 1975'te kurulan ECOWAS, 15 üye ülkeden oluşuyor.

Bu ülkeler; Benin, Burkina Faso, Fildişi Sahili, Gambiya, Gana, Gine, Gine-Bissau, Liberya, Mali, Nijer, Nijerya, Sierra Leone, Senegal, Togo ve de kurulmasından iki yıl sonra oluşuma katılan Cape Verde.

ECOWAS kurucu üyelerinden biri olan ve oluşumun tek Arapça konuşulan üye ülkesi olan Moritanya, Aralık 2000'de çekildiğini açıklasa da, Ağustos 2017'de yeni bir yedek üyelik anlaşması imzaladı.

ECOWAS genel sekreterliğinin merkezi, Nijerya'nın başkenti Abuja'da. 200 milyonu aşan nüfusuyla Nijerya, bölge nüfusunun neredeyse yarısına ev sahipliği yapıyor. Aynı zamanda, ECOWAS yönetiminin finansmanı dahil, oluşuma en büyük kaynağı sağlayan ülke, Nijerya.

2007'de siyasi yönüyle güçlü bir komisyona dönüşen ECOWAS'ın yönetimi, başkan, başkan yardımcısı ve 13 delegeden oluşuyor. Oluşumun proje ve programları da buradan yönetiliyor.

Üye ülkeler arasındaki anlaşmazlıkların barışçıl anlaşmalarla çözülmesi, komşu ülkeler arasında aktif işbirliğinin sağlanması ve ekonomik gelişmenin ön şartı olarak barışçıl bir ortamın teşvik edilmesi, oluşumun temel ilkelerinden bazıları.

Buradan hareketle ECOWAS "insan haklarının ve hukukun üstünlüğünün ciddi bir biçimde ihlal edildiği", aynı zamanda "demokratik bir seçimle iktidara gelen hükümetin devrildiği ya da devirmeye teşebbüs edildiği" durumlarda askeri müdahale mekanizmalarını devreye sokabiliyor.

Daha önce hangi ülkelere müdahalede bulundu?

ECOWAS'ın ilk askeri müdahalesi 1990'da, iç savaşın sürdüğü Liberya'ya oldu. O yıllarda ECOWAS İzleme Grubu (ECOMOG) olarak bilinen oluşum, bu müdahalesi sırasında 12 bin asker göndererek eşi benzeri görülmemiş türden bir bölgesel gücü devreye sokmuştu.

Nijerya'nın liderliğindeki ECOMOG, 1998'de de Sierra Leone'deki iç savaşa müdahale ederek askeri cuntayı ve isyancı müttefiklerini başkent Freetown'dan çıkarmıştı. Bir yıl öncesinde cuntanın devirdiği Cumhurbaşkanı Ahmad Tejan Kabbah da yeniden göreve getirilmişti.

Bölgesel güçler daha önce de Gine-Bissau, Fildişi Sahili ve Mali'ye müdahale etmişti. ECOWAS'ın son askeri müdahalesi ise 2017'de Gambiya'ya oldu. Dönemin Gambiya Cumhurbaşkanı Yahya Jammeh'in sürgüne gönderilmesi için komşu ülke Senegal'den 7 bin asker gönderildi. Yönetim, Jammeh'i seçimlerde yenilgiye uğratan Adama Barrow'a devredildi.

Daha önceki müdahalelerin tamamında üye ülkeler operasyonu düzenleyecek askeri güçlere destek olarak kendi askerlerini gönderdi. Bu defa ECOWAS'a başkanlık eden Nijerya'ya böyle bir destek sağlanması değerlendiriliyor.

Nijerya ordusunun ECOWAS gücü içerisindeki büyüklüğü nedeniyle, Nijer'e olası bir askeri müdahale, Nijer ve Nijerya arasında bir "savaş" ihtimalini beraberinde getiriyor.

Öte yandan güvenlik uzmanları Nijerya'nın Batı Afrika'da barışın korunmasına yönelik çabalarının, ülkenin bölgede barış, güvenlik ve istikrarın sağlanması hedefine olan bağlılığını gösterdiğini ifade ediyor.

Nijer'e yönelik yaptırımları neler?

General Abdourahmane Tchiani'nin liderliğindeki bir grup asker, Nijer'in seçilmiş cumhurbaşkanı Mohamed Bazoum'u 26 Temmuz günü gözaltına almış, hükümeti devirdiklerini ilan etmişlerdi. Bu da bölgesel bir siyasi krizi tetiklemişti.

Nijer'de cunta yönetimine karşı bir ihtiyat kuvvetinin acilen oluşturulması ve harekete geçirilmesi çağrısında bulunan bölgesel bloğun liderleri, ECOWAS'ın barış ve demokrasi protokolünün çiğnendiği uyarısında bulundu.

Hızla Nijer'e yönelik yaptırımları uygulamaya koyan ECOWAS, Cumhurbaşkanı Bazoum'un yeniden görevine getirilmesini talep etti, aksi halde askeri müdahalede bulunacağı tehdidinde bulundu.

ECOWAS ve Batı Afrika Ülkeleri Ekonomik ve Parasal Birliği (UEMOA) Nijer'e yönelik ekonomik ve finansal ablukayı devreye soktu. Sınırlar kapatılarak gıda dahil bazı temel malların Nijer'e girmesi engellendi.

Nijerya ise, Nijer'e verdiği elektriği kesti. Nijer, elektriğinin yüzde 70'ini daha büyük bir ülke olan komşusu Nijerya'dan sağlıyordu.

Bunun sonucunda başkent Niamey ve pek çok büyük şehir karanlığa gömülürken, işyerleri ve haneler de etkilendi.

Nijer'deki askeri darbenin "kabul edilemez olduğunu" söyleyen Fildişi Sahili Cumhurbaşkanı Alassane Ouattara, "Cumhurbaşkanı Bazoum'u rehin tutuyorlar. Bunu bir terör eylemi olarak görüyorum. Böyle devam etmesine izin veremeyiz. Harekete geçmemiz gerek" diye konuştu.

Ouattara, ülkesinin askeri müdahale olması halinde 850 ila 1.100 askerle bölgesel güçlere katkıda bulunmaya hazır olduğunu duyurdu.

Gana'da 17-18 Ağustos tarihlerinde bir araya gelen bölgedeki genelkurmay başkanları, diplomatik kanallar üzerinden bir süreç devam ederken Nijer'e olası bir askeri müdahale için tarih belirledikleri sinyalini verdi.

ECOWAS içinde tepkiye neden olan konu ise, üç üye ülke Mali, Burkina Faso ve Gine'nin de halihazırda askeri yönetim altında olması.

Darbeler nedeniyle bu ülkeler blok içerisinde siyaseten aktif olamazken, bölgede dördüncü bir ülkede darbenin başarılı olması halinde, bunun Batı Afrika demokrasisi üzerinde yıkıcı etkileri olabilir.

Öte yandan ECOWAS devrilen cumhurbaşkanını göreve geri getirmek için güç kullanma yönünde harekete geçerse, Nijerya'nın üzerinde baskınlık kurduğu 15 üyelik blok, 1990'dan bu yana 7. kez bir üye ülkeye asker göndermiş olacak.

Kaynak: BBC

Son Dakika Dünya ECOWAS nedir, darbe sonrası Nijer'e yönelik yaptırımları neler? - Son Dakika

Sizin düşünceleriniz neler ?

  • İYİ Parti Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı Cem Karakeçili İstifa Etti
    11:06 İYİ Parti Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı Cem Karakeçili İstifa Etti

    İYİ Parti Yerel Yönetimler Başkan Yardımcısı Cem Karakeçili, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla istifa ettiğini duyurdu. Karakeçili, istifa mesajında İYİ Parti lideri Meral Akşener'i bilgili bir siyasetçi ve tecrübeli bir orkestra şefi olarak tanımlayarak, parti yönetiminin siyasal bir gürültü kaynağına dönüştüğünü belirtti.

  • Elazığ'da maden ocağında göçük! 3 kişi toprak altında kaldı, ekipler olay yerinde
    10:53 Elazığ'da maden ocağında göçük! 3 kişi toprak altında kaldı, ekipler olay yerinde

    Erzincan'da yaşanan altın madeni faciasının ardından Elazığ'da da bir maden ocağında göçük meydana geldi. 3 işçinin toprak altında kaldığı belirtilirken, AFAD ve UMKE gibi ekipler olay yerine sevk edildi. Elazığ Valisi Ömer Toraman, 1 işçinin kurtarıldığını ve diğer 3 işçi için çalışmaların devam ettiğini açıkladı. AFAD ise gelişmeleri takip ettiklerini duyurdu.

  • Ekonomi Profesörü Seyfettin Erdoğan'ın faiz ve döviz tahminleri tuttu
    10:38 Ekonomi Profesörü Seyfettin Erdoğan'ın faiz ve döviz tahminleri tuttu

    Ekonomi Profesörü Seyfettin Erdoğan'ın geçtiğimiz hafta Haberler.com Youtube kanalında yaptığı faiz tahminleri gerçekleşti. Erdoğan, TCMB'nin artık faiz artırımına gitmeyeceğini ve bu durumun piyasaları zorlayacağını öngörmüştü. Yeni Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan'ın da bu görüşe katıldığı ve faiz artırımına gitmediği görüldü.

  • Konserinde taraftara küfrettirdiği söylenen Derya Uluğ isyan etti
    10:33 Konserinde taraftara küfrettirdiği söylenen Derya Uluğ isyan etti

    Derya Uluğ'un son konserinde Şinanay şarkısını söylediği esnada Fenerbahçeli taraftara Galatasaray için küfrettirdiği konuşulunca cevap gecikmedi. Görüntülerinin tepki çekmesinin ardından videonun uzun halini yayınlayan Uluğ "Gördüğünüz bir video üzerinden, birini haksızca, hiç tasvip etmediği bir şeyi yapmış gibi göstermenin kime ne zaman ne faydası olmuştur ki" diyerek küfrettirdiği söylentisini yalanladı.

  • Ramazan ayında 250 gram pide İstanbul ve Ankara'da 15 liradan satılacak
    10:33 Ramazan ayında 250 gram pide İstanbul ve Ankara'da 15 liradan satılacak

    Türkiye Fırıncılar Federasyonu Başkanı Halil İbrahim Balcı, Ramazan ayında 250 gramlık pidenin İstanbul ve Ankara'da 15 liradan satılacağını duyurdu. Hatırlanacağı üzere geçen yıl 300 gramlık Ramazan pidesi 10 TL'den satılıyordu.

  • Emeklinin bayram ikramiyesini 3 bin TL'ye çıkaracak 8. Yargı Paketi bu hafta TBMM'ye geliyor
    10:25 Emeklinin bayram ikramiyesini 3 bin TL'ye çıkaracak 8. Yargı Paketi bu hafta TBMM'ye geliyor

    Milyonlarca emekliyi yakından ilgilendiren düzenleme bu hafta Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'na geliyor. Emeklinin bayram ikramiyesini yüzde 50 artışla 2 bin liradan 3 bin liraya çıkaracak maddeyi de içeren 8. Yargı Paketi yeni haftada Genel Kurul'da ele alınacak. Yargılama süreçlerine ilişkin yeni düzenlemeler de getirecek teklife göre örgüte üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleme fiili müstakil bir suç sayılacak.

  • Doğum gününde oyuna girmeye hazırlanan Arda'ya soğuk duş! Ancelotti'nin sözleri de skandal
    10:21 Doğum gününde oyuna girmeye hazırlanan Arda'ya soğuk duş! Ancelotti'nin sözleri de skandal

    LaLiga lideri Real Madrid'in Sevilla'yı ağırladığı maçta Arda Güler büyük bir şanssızlık yaşadı. Ancelotti, Arda Güler'i oyuna almak üzereyken Real Madrid gol atınca deneyimli teknik adam, milli futbolcuyla ilgili kararından vazgeçti. Maç sonu konuyla ilgili bir açıklama yapan tecrübeli teknik adam, "Modric'in golünden önce Arda için planım vardı ama golden sonra fikrimi değiştirdim. Arda bu kararımı anlayacaktır. Anlamazsa da yapacak bir şey yok" dedi.

  • Ünlü Oyuncu Kenneth Mitchell ALS Hastalığına Yenik Düştü
    09:57 Ünlü Oyuncu Kenneth Mitchell ALS Hastalığına Yenik Düştü

    Bir süredir ALS hastalığıyla mücadele eden Star Trek ve Captain Marvel yıldızı Kenneth Mitchell, 49 yaşında hayata gözlerini yumdu.

  • Emekli müşterilere promosyon başvuruları 29 Şubat'ta sona eriyor
    09:45 Emekli müşterilere promosyon başvuruları 29 Şubat'ta sona eriyor

    Bankaların emekli müşterilerine sunduğu promosyon başvuruları 29 Şubat'ta sona erecek. Emekliler, 10 bin ila 15 bin TL arasında alınabilecek promosyon ödemeleri için süreci yakından takip ediyor. Başvurular bankalar ve e-Devlet üzerinden yapılabilmektedir.

BBC

Advertisement