Adana: "Asrın Projesi" Btc Ham Petrol Boru Hattı Açıldı
Azeri petrolünü Gürcistan ve Türkiye üzerinden dünya pazarlarına ulaştıracak olan "Asrın Projesi" Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Ham Petrol Boru Hattı'nın açılışı, görkemli bir organizasyonla gerçekleştirildi.
Azeri petrolünü Gürcistan ve Türkiye üzerinden dünya pazarlarına ulaştıracak olan "Asrın Projesi" Bakü-Tiflis- Ceyhan (BTC) Ham Petrol Boru Hattı'nın açılışı, görkemli bir organizasyonla gerçekleştirildi.
Açılış için İncirlik Hava Üssü'ne gelen Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Gürcistan Cumhurbaşkanı Mikhail Saakasvili, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve Kazakistan Başbakanı Daniel Ahmetov, buradan zırhlı araçlarla Ceyhan'a hareket etti. Adana Havalimanı'na gelen 32 ülkenin bakan ve bakan yardımcısı düzeyindeki yetkilisiyle, dünyanın önde gelen petrol şirketlerinin üst düzey yöneticileri de, yine geniş güvenlik önlemleri altında Ceyhan'a ulaştı.
5 milyon Euro harcamayla gerçekleştirilen ve "Türkiye'deki en büyük tören" olarak tarihe geçecek olan BTC Ham Petrol Boru Hattı'nın açılışı için 2 bin 500 dolayında polis ve jandarmanın yanı sıra törenin yapılacağı Haydar Aliyev Deniz Terminali ve çevresinde 1 operasyon taburu, 2 komando taburu, 26 asayiş timi, 4 köpekli tim ve 2 bomba imha ekibi görevlendirildi.
Cumhurbaşkanları, başbakanlar ve diğer konukların tören alanındaki yerlerini almasıyla, Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye'nin milli marşları çalındı. Ardından, Azeri petrolünün Hazar Denizi'nden Ceyhan Terminali'ne yolculuğunu anlatan film gösterimi yapıldı.
Sunuculuğunu BTC CEO'su Michael Townshend'in yaptığı törenin açış konuşmasını yapan British Petrol (BP) Yönetim Kurulu Başkanı Lord Browne, BTC Ham Petrol Boru Hattı'nın, gerçekten uzun uğraşlar sonucunda gerçekleşmiş büyük bir proje olduğunu belirterek, "Hazar Denizi'ndeki önemli petrol kaynakları, uzun uğraşlar sonucunda bu projeyle önemli pazarlara ulaşacaktır. Türkiye, bu projenin en önemli noktasıdır. BTC Projesi, dünya ekonomisi, özellikle Avrupa ekonomisi için de çok önemli bir gelişmedir" dedi.
BTC Ham Petrol Boru Hattı Projesi'nin gerçekleşmesinde Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye'nin çok önemli katkıları olduğuna işaret eden Browne, "Bütün bu ülkeler ve süreç içinde projeye dahil olan tüm uluslararası kuruluşlar ve şirketlere saygı duyuyorum. BTC, 21. yüzyılın en önemli projelerinden bir tanesidir. Proje için 21 binden daha fazla insan çok fazla uğraş verdi, çevresel etkileri en aza indirmek için çok fazla uğraşlar verildi. Yapım aşaması gerçekten hiç şüphe yok ki büyük bir başarıdır ve gerçekten bu hattı tamamlamak bu hikayenin sonunu değil, başlangıcını ifade ediyor. Boru hattındaki ham petrolün güvenli bir şekilde ulaştırılması en önemli önceliğimizdir. Bu hatta petrolden başka doğalgaz da götürülmesi söz konusudur. Şah Denizi'nden Hazar Denizi'nden 16 milyon metreküp gaz taşınacaktır. Bundan daha fazla adım atmamız söz konusudur. Asya'yı Avrupa'ya ve dünya pazarını biraraya getirmek için adımlar atılacaktır. Bu proje geleceğimizi geliştirecektir. Yeni bir enerji haritası ortaya çıkmıştır. Bu projeden çok şey öğrendik. Bu projede karşılıklı avantajların neler olabileceğini gördük. 'BTC Ham Petrol Boru Hattı hiçbir zaman gerçekleşemez' deniliyordu, tabi ki büyük zorluklar vardı bölgede. Özellikle güvenlik konusunda sorunların olduğu dönemde, bu proje bütün bu olumsuz görüşlerin nasıl aşılabileceğini çok net bir şekilde ortaya koydu. Hem kuruluşlar hem ülkeler büyük ve tarihi bir başarı gerçekleştirmiştir" diye konuştu.
BP Azerbaycan Sorumlusu David Woodward ise Azerbaycan petrolünün Ceyhan'a aktığını ve Haziran ayı itibariyle tankerlerin dolmaya başladığını hatırlatarak, şöyle konuştu:
"Hazar petrolünün ilk kez Akdeniz'e yönlendirildiğini görmekteyiz. Bu gerçekten çok önemli. Burası dünyanın en önemli hatlarından biri olma yolunda ilerliyor. Türkiye enerji piyasası açısından çok önemli bir rol üstlenmiş durumda. Çok zorlu bölgelerden geçti, bu bölgeler arasında ekolojik dengeye zarar vermeden hareket edildi. Her gün 1 milyon varil petrol Ceyhan'a ulaşacak ve bu petroller Ceyhan'dan dünyanın çeşitli bölgelerine gönderilecek. BTC Ham Petrol Boru Hattı, gerçekten büyük bir teknolojiyle yapılmıştır. Hiç kimse oturduğu köyünden, kasabasından edilmemiştir, hiçbir araziye dokunulmamıştır. Hem teknolojik hem de çevreye çok saygılı bir yapı olmuştur. BP, bu başarıdan dolayı büyük onur duymaktadır. Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye'nin katkıları olmasa biz bunu elbette gerçekleştiremezdik. Son 12 yılda bu projenin gerçekleşmesi için birçok insan çalıştı ve proje gerçek oldu. Bu hattın önemi hiçbir zaman azalmayacaktır. Bugün bu başarıyı kutluyoruz, bu yeni bir dönemin başlangıcıdır. Çeşitlenmiş petrol kaynaklarının gerçekleşmesini kutluyoruz aslında. Bu bölgeye refahın gelmesi için çok önemlidir".
Ardından kürsüye gelen ABD Başkanı George W. Bush'un Temsilcisi de, BTC Ham Petrol Boru Hattı Projesi'nin stratejik bir proje olduğuna dikkat çekerek, "Hazar Havzası petrollerinin Türkiye'ye ulaşması ve Avrupa piyasasına ulaşması gerçekten önemlidir. Küresel piyasa için bu hat çok önemlidir. Bu hat, küresel enerji güvenliğinin de gerçekten çok önemli bir adımı olacaktır. Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan liderlerini ve emeği geçenleri kutlamak istiyorum. Bu proje birçok kişinin ortak çalışması sayesinde gerçekleşti, bu ülkelerin sınırlarını aştı" şeklinde konuştu.
"BU PROJEYİ REFAH VE İSTİKRAR KORİDORU OLARAK GÖRMELİYİZ"
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, günümüzde enerji arz güvenliğini sağlamada istikrarın, refahın ve güvenliğin öneminin çok daha fazla önem kazandığını belirterek, "Enerji taleplerinin yüzde 60 oranında artması bekleniyor. Güvenli bir şekilde taşınacak olan Hazar petrollerinin değeri bölgesel öneminden ziyade küresel önemi daha da iyi anlaşılacaktır. BTC yıllık 1 milyon varil ham petrol taşıyacaktır. Böylece dünya petrol ihtiyacına ciddi katkılarda bulunacaktır. Ceyhan'ı bir enerji merkezine dönüştürmeyi hedefliyoruz. Bu projenin tamamlanmasının ardından Türk boğazlarının seyrü sefer güvenliği açısından önemli olduğunu bir kez daha görmüş olduk. Böylece boğazlardan geçecek olan gemiler daha güvenli bir şekilde geçecektir. BTC ile üretici ülkeler ve tüketici ülkeler arasında enerji koridoru oluşturmayı hedefliyoruz. BTC bizi bu hedefe götürecektir. 2030 yılında AB doğalgaz tüketiminin yüzde 80 oranında artması bekleniyor. Azeri Şah Denizi'nden sağlanması beklenen doğalgaz projesi bu anlamda büyük önem arz etmektedir. Türkiye bu kapsamda önemli bir görevi yerine getiriyor. Bu proje, AB için 4. arter olarak tanımlanmıştır. Doğu-Batı enerji koridoruyla ABD başta olmak üzere Avrupa ülkeleri ve diğer ülkeler için bu proje büyük önem arz etmektedir" dedi.
Burada söz konusu olanın, halkların veya heyetlerin beraberliği, yakınlaşması olmadığını kaydeden Erdoğan, şöyle devam etti:
"Burada sadece istikrar ve refahtan bahsetmiyoruz. Bu projenin taşıdığı bir mesaj var. Bu mesaj yapmamız gereken çok boyutlu işbirliğinin karakterinde gizlidir. Bu da deşifre edilmeyecek kadar açıktır. Güçlü bir barış ve dostluk burada ön plana çıkmıştır. Bunu sadece enerji koridoru olarak görmekten ziyade refah ve istikrar koridoru olarak görmemiz gerekir. 2010 yılında Rus ve Kazak petrolleri Samsun'dan Ceyhan'a by-pass hattıyla bağlanacak. Çok yakında bunun inşaatına başlayacağız. Enerji tüketimimizin 20 yıl içerisinde yüzde 60 oranında artması bekleniyor. Bunun için yatırım yapmamız gerekiyor. Uygun piyasa koşullarını artırmak için adımlar attık. Nükleer enerjinin sürekli gündemimizde olduğunu vurgulamak istiyorum. Bu çalışmalar AB sürecine olumlu katkılar sağlayacaktır. Küresel enerji arz güvenliği açısından üstlendiğimiz rolün farkındayız. Enerji kaynaklarını işbirliği içerisinde değerlendirmek istiyoruz."
"TARİHİ BİR GÜN"
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev de, bugünün tarihi bir gün olduğunu ifade ederek, şunları söyledi:
"BTC Boru Hattı Projesi'ni hayata geçiriyoruz. Burada Ceyhan Terminali'nde kutluyoruz. Bu çalışmalar, çabalar 1994 yılında cumhurbaşkanları imzasıyla başladı. Bu proje Haydar Aliyev'in girişimleriyle gelişti. Azerbaycan üzerine düşen görevleri yerine getirdi. Azeri petrolü artık dünya piyasalarına ulaştı. Bizim için çok önemli bir gelişme. Yabancı yatırımcıları aramızda görmekten memnunuz. Her açıdan önemli. Yeni projelerin geliştirilmesine olanak sağlayacak. Çok mutluyuz. Petrolü tek başına başarı olarak göremeyebilirisiniz. Başarı ve işbirliği içinde adım attığımız için amacımıza ulaştık. Bütün sektörler de dünyaya entegre olacaktır. BTC'nin başarılması bunu hızlandırdı. BTC- Erzurum gaz hattının da tamamlanması yakın. Bu hattın da önemi çok büyük. Enerji güvenliği adına çok faydalı olacaktır. Doğalgazın Türkiye'ye, diğer ülkelere ulaşması çok önemli. Azerbaycan'ın doğalgaz rezervi var, Avrupa'ya taşınması için çalışmalar yapmalıyız. Bu bir örnek teşkil etmeli. Siyasi anlamda da örnek teşkil etmeli. Bu tamamen uluslararası bir projedir. Tüm dünya fayda görecektir".
"BAŞARILARDAN MEMNUN OLMAYAN GÜÇLER HALA VAR"
Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Saakashvili ise BTC Projesi'nin ekonomik ve siyasi anlamda çok önemli bir proje olduğunu vurgulayarak, "Çünkü bu projeyle birlikte doğalgaz projelerini gözden geçiriyoruz. Yeni bir dönemin başlangıcını gösteriyor. Ülkemizde durum gelişme gösterdi. Bu bir eşit değer oldu. Çok zorlu koşullarla mücadele ettik. Yeni ortaklıklar, ilişkiler kurduk. Farklı bir siyasi gerçeklikten yola çıktık. Gürcistan bir koridor, benim ülkem bir koridor. Sadece koridor olmadığını söylemek istiyorum. Benim ülkemde neler olduğunu söylemek istiyorum. Yeni bir ortamı yaşıyorum. Yenilikler gerçekleşiyor. Çok önemli ilişkilerimiz var. Aslında birkaç yıl öncesine bakacak olursak ekonomik büyüme daha fazla gelişme sağladı. Enerji stratejimiz değişti. İç enerji dağıtım hatlarını yeniledik. Yolsuzlukların önüne geçtik. 1 yıl öncesine dönecek olursak uluslararası şirketlere talepte bulunuyorduk. İhtiyacımız olanı göz önüne koyduk, neler yapmamız gerektiğini düşündük. Eski dönemde ilişkiler düşmancaydı, şimdi ilişkilerimiz dostça, eski ideolojileri geride bıraktık. Türkiye en önemli dostumuzdur. Türkiye Gürcistan'da yatırım yapan ülkelerden biri olacak. Türkiye ve Gürcistan artık birbirlerinin dostu olarak hareket ediyorlar. Geçmişi çoktan bir kenara bıraktılar. Bölge için en şeffaf en önemli ilişkilerden biridir. Siyasetçilerin kararlı hareketleri sonucu gerçekleşmiştir. Zorlu dönemlerden geçtik. Başarılardan memnun olmayan güçler hala var. Özellikle demiryoluyla ilgili stratejik bir öneme sahiptir. Geçmişte bunları gerçeğe dönüştürmek çok zordu. Artık bu projeleri geliştirmek hayal değil. Bu proje hepimizi biraraya getirdi. Bu proje başlı başına bağımsızlık örneğidir. Artık hayal değil ya da James Bond filmi değil. Gaz projelerine yüzümüzü çevirdik. Hala şüpheler var. Ama bu projenin başlangıcında da aynı şeyler söz konusuydu. Eğer inançlı olarak inanarak hareket etmezseniz hiçbir şeyi gerçeğe dönüştüremezsiniz" diye konuştu.
"CEYHAN TERMİNALİ, GELECEK YILLARDA DAHA DA ÖNEMLİ BİR ROL OYNAYACAK"
Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer, Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın işletime alınmasıyla, Türkiye'nin Avrupa, Asya ve Afrika'nın kesiştiği bölgede yüzyıllar boyunca üstlendiği önemli rolün, bugün daha parlak bir biçimde tarih sahnesine çıktığını ifade etti.
Türkiye'nin, komşuları ve ortaklarıyla birlikte, coğrafi konumunun verdiği bu sorumluluğun bilinciyle, gerekli enerji ve ulaştırma koridorlarını oluşturarak, Avrupa ve Asya'nın bütünleşmesi, bölgesel istikrar ve gönenç için yeni olanakların yaratılmas ını amaçladığını ifade eden Sezer, şöyle devam etti:
"Türkiye'nin enerji stratejisi, kendi ulusal planlamasıyla küresel gelişmelerin yön verdiği dünya enerji gereksinimleri temel alınarak oluşturulmaktadır. Bu kapsamda, Türkiye'nin Doğu-Batı ve Kuzey-Güney ekseninde geçiş ülkesi olması, Ceyhan Terminali'nin enerji ticaret merkezine dönüştürülmesi, Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın ardından, Samsun-Ceyhan Petrol Boru Hattı ile Bakü-Tiflis-Erzurum ve Hazar Geçişli Doğalgaz Boru Hattı tasarılarının gerçekleştirilmesi öngörülmektedir. Türkiye, bu noktadan hareketle, Doğu-Batı Enerji Koridoru'nun gerçekleştirilmesine öncülük yaparken, aynı zamanda Hazar Havzası ve Orta Doğu'nun doğalgazını Avrupa'ya taşıyacak olan Nabucco ve Türkiye-Yunanistan-İtalya doğal gaz boru hattı tasarılarının gerçekleştirilmesinde ön saflarda yer almakta, böylece yakın ortağımız olan Avrupa Birliği'ne doğalgaz sağlanması yolunda katkılar sağlamaktadır".
Doğu-Batı Enerji Koridoru'nu oluşturan tasarıların, bölgede güvenlik ve barışın geliştirilmesi ve ekonomik kalkınmanın sağlanması yolunda stratejik atılımlar olduğunu söyleyen Sezer, "Bu tasarılar, bölge ülkelerinin birbirleriyle olan bağlarının yanı sıra Batı dünyasıyla olan ilişkilerini de güçlendirmekte, bu yönüyle, salt bir ticari yatırım olmanın çok ötesinde anlam taşımaktadır. Bu yaklaşım çerçevesinde özel bir yeri bulunan Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı tasarısının yaşama geçirildiği bugüne, diğer ev sahibi ülkeler ve hattı işletecek şirketin ortaklarıyla birlikte, ortak ve sağlam bir istenç, inanç ve kararlılıkla sürdürülen çabalar sonucunda varmış bulunuyoruz. Bu tasarının gerçekleştirilmesinde sergilenen işbirliği kültürünün, bundan sonra başaracağımız yeni tasarıların güvencesini oluşturduğunu kıvançla not etmek isterim. Bugün, dünya petrol pazarları açısından vazgeçilmez bir değere sahip olan Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın açılışı nedeniyle bulunduğumuz Ceyhan Terminali'nin, gelecek yıllarda daha da önemli bir rol oynayacağına inanıyoruz. 28 yıldır Irak petrolünü dünya pazarlarıyla buluşturan bu terminal, Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hattının bağlanmasıyla, artık Hazar petrolünün de dünya pazarlarına açıldığı bir kapı görevini yerine getirecektir. Ceyhan Terminali, Samsun-Ceyhan petrol boru hattının gerçekleşmesiyle büyük bir enerji ticaret merkezine dönüşecektir" dedi.
Enerji konusunun uluslararası siyasetle etkileşiminin önümüzdeki dönemde artarak süreceğini kaydeden Sezer, şöyle devam etti:
"Bu nedenle, üreten, ileten ve tüketen ülkeler arasında sürekli diyalog ve işbirliği daha da önemli duruma gelmiştir. Dünyadaki petrol sunum güvenliğine katkı sağlayan bu boru hattının açılışında, en önemli üretici ve tüketici ülke temsilcilerinin bugün burada biraraya gelmiş olması mutluluk vericidir. Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı, bölge ülkeleri arasındaki işbirliği potansiyelini ve bölgesel işbirliği olanaklarından yararlanılmasına yönelik girişimlerin somut sonuçlarını göstermektedir. Barındırdığı uluslarla aramızda tarihten gelen köklü ve derin bağlar bulunan Kafkasya'nın da barış, istikrar ve gönenç dolu günlere kavus şması en büyük dileğimizdir. Bu dileğimize koşut olarak, Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan arasında örnek bir işbirliği modeli olan Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın açılışıyla birlikte, Güney Kafkasya bölgesinde ekonomik ve toplumsal kalkınmanın hızlanmasını bekliyoruz".
BTC PROJESİ'NİN AMACI
Yıllık 50 milyon ton (günde 1 milyon varil) kapasitesi olan Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) boru hattının açık denizlere çıkışı olmayan Hazar bölgesinin petrol kaynakları için ana ihraç güzergahı olması öngörülüyor. Hazar ham petrolü, Avrupa'ya Ortadoğu bölgesinden bağımsız alternatif bir kaynak sağlayarak, AB üyesi devletlerin kaynak ve güzergah çeşitlendirme hedefini gerçekleştirmelerine yardımcı olacak. Bu boru hattı, Güney Kafkasya'yı ve Orta Asya'yı Türkiye'ye ve buradan Batı pazarlarına bağlayacak olan "Doğu-Batı Enerji Koridoru"nun başarıyla tamamlanmasında önemli bir mihenk taşı olarak görülüyor.
BTC boru hattının çalışma ömrünün en azından 40 yıl olması, bu süre zarfındaki ihracatın büyük bölümünün Batı Avrupa'ya yapılması öngörülüyor. Boru hattının ömrü, zamanı geldiğinde yapılacak değerlendirme neticesinde istendiği takdirde uzatılabilecek.
BTC, toplam bin 776 km uzunluğuyla dünyanın en uzun boru hatlarından biri. Türkiye, bunun bin 76 kilometresine ev sahipliği yapıyor.
Projenin günde bir milyon varil ve yılda 50 milyon tonluk kapasiteyle dünya enerji sunum güvenliğinin geliştirilmesine önemli katkıda bulunması bekleniyor. Proje sayesinde, Türkiye'nin yılda 300 milyon dolar gelir sağlayacağı belirtiliyor.
Proje Doğu ve Batı enerji koridorunun önemli bir ayağını oluşturan BTC Hattı'nın çıkış noktasında olması nedeniyle Türkiye'ye jeopolitik önem de kazandıracak. Ceyhan, önemli bir uluslararası petrol piyasası merkezi haline gelecek. Tanker trafiğindeki azalma ise boğazların ve İstanbul'un çevresel emniyetine olumlu katkı sağlayacak. Başlangıçta 3 milyar dolar olarak planlanan BTC projesinin, 3.6 milyar dolara mal olduğu bildirildi. Bunun 1 milyar dolarının konsorsiyum şirketlerinin öz kaynakları, 2.6 milyar dolarının da dış finansmanla karşılandığı belirtildi.
TAM KAPASİTE 2007'DE
BTC Hattı'ndan ilk etapta günlük 3 bin varillik akış olacağını kaydeden yetkililer, bunun zamanla artarak devam edeceğini ve 2007 yılında tam kapasiteye ulaşacağını ifade ederek, bundan sonraki aşamaların Batı ve Doğu Azeri sahalarının geliştirilmesi olacağını, Batı ve Doğu Azeri sahalarının devreye alınmasıyla hattın kapasitesinin günlük 1 milyon varile çıkacağını kaydetti.
Dünyada üretimin 82-84 milyon varil/gün olduğuna dikkat çeken yetkililer, BTC'nin 1 milyon varillik kapasitesiyle dünya arz-talep tablosunda önemli bir etken haline geleceğini belirtiyor. Son 2 yılda yaşanan talep artışı nedeniyle dünya petrol fiyatlarını zorlayan bir dönem olduğuna işaret eden uzmanlar, Dünya Petrol Ihraç Eden Ülkeler Örgütü'nün (OPEC) başını çeken Arap ülkelerinin fiyat dengelemek için yaptıkları üretim artışlarında kapasitelerinin sonuna dayandıklarına dikkat çekerek, "Bu tabloda BTC, yeni yatırımlarla birlikte etkili bir faktör olacak" diye konuştu.
Artan petrol ihtiyacını dikkate alarak yapılacak mühendislik çalışmalarıyla BTC hattının kapasitesinin ikiye katlanarak günlük 2 milyon varile çıkarılmasının da gündemlerinde olduğunu ifade eden yetkililer, bunun önemli bir ek maliyet de getirmeyeceğini, çalışma için tüm hesapların yapıldığını bildirdi.
Proje kapsamında 21 bin kişi çalışırken, 30 bin parsel istimlak edildi. Hat 2 bin 800 metre yüksekliğe kadar çıktı. 46 inçe kadar çıkan borular kullanıldı. Azerbaycan'da 250, Gürcistan'da 70, Türkiye'de 300 tane kara ve tren yolundan geçildi. Azerbaycan'da 700, Gürcistan'da 200, Türkiye'de 600 akarsu geçildi. Bu proje, Türk boğazlarından petrol trafiğini 50 milyon ton azaltacak.
BTC PROJESİ'NİN KATILIMCILARI
3 Ekim 2000'de Azerbaycan, BTC Projesi'ni desteklemek üzere bir "sponsor grup" meydana getirdi. AIOC üyesi 8 şirketten oluşan bu yeni gurubun üyeleri 17 Ekim 2000'de bir "Sponsor Grup Finansman ve İşbirliği Anlaşması" imzaladı.
Sponsor gurup üyeleri, ana ihraç boru hattı (MEP) katılımcıları olarak da adlandırılıyor.
MEP katılımcıları, 17-18 Ekim tarihlerinde sırasıyla Azerbaycan ve Gürcistan ile "Evsahibi Ülke Anlaşmaları"nı tamamlayarak, 19 Ekim 2000 tarihinde ise Türkiye Cumhuriyeti ile "Evsahibi Ülke Anlaşması" ve "Hükümet Garantisi Anlaşması"nı, Botaş ile de "Anahtar Teslim Müteahhitlik Anlaşması"nı imzaladı.
Son dönemde yaşanan en önemli gelişme ise 1 Ağustos 2002 tarihinde Bakü-Tiflis-Ceyhan ana ihracat boru hattının sponsor gurubunda yer alan firmaların, Londra'da inşaat işlerinden sorumlu olacak "BTC Co. (BTC Anonim Şirketi)" ve finansman işlerinden sorumlu olacak "BTC Investment (BTC Yatırım) adı altında 2 şirket kurmuş olmaları. Bunun, projenin şirketler tarafından ciddiyetle izlendiğinin önemli bir göstergesi olduğu belirtiliyor.
Projenin yüzde 30 finansmanı taraflarca, yüzde 70'i ise uluslararası finans kuruluşları ve ticari bankalarca karşılanacak. Fonların dağılımına ilişkin müzakereler devam ediyor.
Sponsor gurup içerisindeki şirketler ve payları yeni katılımlarla zaman içinde değişmiş olup, BP liderliğinde hareket eden BTC Co. Şirketi'nde, Kasım 2002 itibarıyla pay dağılımı şöyle:
"BP Exploration Ltd. yüzde 30.10
SOCAR yüzde 25.0
Unocal Ltd. yüzde 8.90
Statoil yüzde 8.71
TPAO yüzde 6.53
Agip yüzde 5
TotalFinaElf yüzde 5
Itochu Inc. yüzde 3.40
Inpex yüzde 2.5
ConocoPhillips yüzde 2.5
Delta-Hess Ltd. yüzde 2.36".